コンテンツへスキップ
科学・技術 基礎科学 数学

数学用語集

数学(基礎・数と算術・代数・解析・確率統計)に関するモンゴル語用語を日本語・英語とともに分類して一覧表示しています。幾何学は別ページで扱います。

基礎・論理・集合 Үндэс, логик ба олонлог 381 数と算術 Тоо ба арифметик 146 代数 Алгебр 174 解析 Анализ 75 確率・統計 Магадлал ба статистик 116 その他 Бусад 6

基礎・論理・集合 Үндэс, логик ба олонлог 381

1

factorial

factorial

n!

2

абсолют өөрчлөлт

absolute change

Δy

3

адил утгатай

equal value

4

аксиом

axiom

Geometry infographic seed (advanced)

5

алгоритмын шинжилгээ

algorithm analysis

efficiency check

6

алдаа

failure

7

алхам алхмаар бодох

step-by-step solving

8

амжилт

success (in trial)

used in binomial models

9

амплитуд

amplitude

10

анализ

analysis

11

анализ хийх

perform analysis

data interpretation

12

анализын ойлголт

analysis concept

limit, continuity, etc.

13

анализын хэрэглээ

application of analysis

physics, economics

14

анхаарлын цэг

point of interest

key point on graph

15

анхны гишүүн

first term

a₁ in sequences

16

анхны томъёо

original formula

before simplification

17

анхны утга

initial value

used in recursion, DEs

18

арван нэгэн талт

hendecahedron

19

арван нэгэн өнцөгт

hendecagon

20

арван талт

decahedron

21

арван хоёр талт

dodecahedron

22

арван хоёр өнцөгт

dodecagon

23

арван өнцөгт

decagon

24

арга зүйн томъёо

methodological formula

standardized method

25

арккосеканс

arccosecant

26

арккосинус

arccosine

27

арккотангенс

arccotangent

28

арксеканс

arcsecant

29

арксинус

arcsine

30

арктангенс

arctangent

31

ассоциатив

associative

(a + b) + c = a + (b + c)

32

багц

set

set theory

33

багцын гишүүн

set element

34

багцын диаграмм

Venn diagram

35

багцын холбоо

union

A ∪ B

36

байнгын итгэлцүүр

fixed coefficient

37

байх боломж

possibility

probabilistic logic

38

байхгүй нөхцөл

impossible event

P = 0

39

баталгаа

proof

40

баталгаажсан томъёо

validated formula

proven mathematically

41

батламж

proposition

42

биет

solid

43

битүү багц

closed set

contains boundary

44

бодит жишээ

real-world example

used for application

45

бодит хэрэглээ

practical application

field math

46

бодит шийдэл

real solution

solution ∈ ℝ

47

бодлого

problem

48

бодлого бодох

calculate

49

бодлого боловсруулах

problem design

used in teaching

50

бодлого шийдэх аргачлал

problem-solving method

strategy

51

бодолтын стратеги

problem-solving strategy

heuristics

52

болон

and

conjunction

53

буулгалт

mapping

54

буурах хандлага

decreasing trend

55

бүдүүвч

diagram

visual representation

56

бүдүүвч гаргах

diagram construction

visual tool

57

бүдүүвчийн тэмдэг

diagram symbol

legend or key

58

бүрэн багц

exhaustive set of events

P(A₁ ∪ A₂ ∪ ... ∪ Aₙ) = 1

59

гадаад төв

circumcentre

60

гадаад өгөгдөл

external data

imported dataset

61

гадаргуугийн талбай

surface area

62

гажиг

kurtosis

63

гаралт

output

64

гаралт ба утга

output and value

input-output pairing

65

гаралт боловсруулах

output processing

final step

66

гаралт утга

output value

result of function

67

гаралтын утга

output value

f(x)

68

гаралтын хэмжээ

output quantity

result scale

69

гауссын аргаар бодох

Gaussian elimination

matrix row operations

70

гипотенуз

hypotenuse

triangle

71

гистограмм

histogram

bar-like graph

72

гистограммын интервал

histogram interval

bar width

73

гишүүнчлэл

membership

74

гогцоо

loop (graph)

edge from vertex to itself

75

граф онол

graph theory

nodes and edges

76

графийн бууралт

graph fall

negative slope

77

графийн зан төлөв

graph behavior

as x → ±∞

78

графийн өсөлт

graph rise

positive slope

79

график

graph

plot

80

график аргаар бодох

graphical method

visual solution

81

график дүрс

graphical form

visually shown

82

график дүрслэлийн арга

method of graphing

plotting technique

83

график хэлбэр

graph shape

concave, convex

84

график шинжилгээ

graph analysis

data trends

85

график өгөгдлийн шинжилгээ

graph data analysis

evaluate patterns

86

графикын суналт

graph stretching

vertical/horizontal scaling

87

графикын хандлага

graph behavior

as x → ∞

88

графикын шахалт

graph compression

scaling factor < 1

89

графын зэрэг

degree (graph)

number of edges

90

графын оргил

graph peak

maximum point

91

графын хонхор

trough

minimum point

92

групп

group

algebraic structure

93

группийн шинж

group property

associative, identity, etc.

94

гүйцээлт олонлог

complement

95

давтагдал

duplication

repeated items

96

дадлага ажлын график

practice graph

for learning

97

дадлага бодлого

practice problem

exercise

98

дайвар төв

excentre

99

диагональ элемент

diagonal element

a₁₁, a₂₂,...

100

диаграмм ашиглах

use of diagrams

enhance understanding

101

диаграммын тайлбар

diagram explanation

labels, legend

102

диграф

directed graph

graph theory

103

дискриминант

discriminant

D = b² − 4ac

104

дистрибутив

distributive

a(b + c) = ab + ac

105

долоон талт

heptahedron

106

долоон өнцөгт

heptagon

107

доош бүхэлчлэх

rounding down

108

дугуй диаграм

pie chart

109

дэд багц

subset

110

дэд олонлог

subset

111

дээд зэргийн гишүүн

leading term

112

дээш бүхэлчлэх

rounding up

113

дүгнэлт гаргах

draw conclusion

in proof or analysis

114

дүгнэх арга

method of conclusion

deductive, inductive

115

дүгнэх нөхцөл

conclusion condition

if-then logic

116

дөрвөн талт

tetrahedron

117

д’муаврын томъёо

de Moivre's formula

(cosθ + i sinθ)ⁿ

118

еквивалент багц

equivalent sets

same cardinality

119

елемент

element

∈ A

120

ерөнхий гишүүн

general term

aₙ

121

ерөнхий гишүүний томъёо

general term formula

aₙ = a₁ + (n−1)d

122

ерөнхий томъёо

general formula

e.g. ax² + bx + c

123

есөн талт

enneahedron

124

есөн өнцөгт

nonagon

125

жишиг дүрэм

standard rule

mathematical conventions

126

жишиг жишээ

standard example

template

127

завсрын утга

intermediate value

between min and max

128

зохиомол өгөгдөл

synthetic data

generated for modeling

129

зураг

graph

130

зураглал

mapping

f: A → B

131

зураглалын төрөл

type of mapping

one-to-one, onto

132

зурвас

band

e.g., confidence band

133

зургаан талт

hexahedron

134

зэрэгцүүлсэн өгөгдөл

parallel data

compared side-by-side

135

илтгэгч

coefficient

in front of variable

136

индукцийн алхам

inductive step

137

индукцийн баталгаа

proof by induction

used in sequences

138

интервал

interval

[a,b]

139

интервалын урт

interval length

b − a

140

интервалын хэмжээ

interval width

b − a

141

интерполяци

interpolation

estimate between known values

142

ирмэг

edge (graph)

connection in graph

143

итгэлцүүр

coefficient

in front of variable

144

итгэлцүүрийг гаргах

find coefficient

from data or equation

145

ишлэл

quotation

146

картезиан үржвэр

Cartesian product

A × B

147

категорийн онол

category theory

148

катет

leg

149

квадрат зэрэг

square

150

коммутатив

commutative

a + b = b + a

151

комплекс шийдэл

complex solution

solution ∈ ℂ

152

комплемент

complement

Aᶜ

153

компьютер график

computer-generated graph

Excel, Python

154

конгруэнт

congruent

155

косеканс

cosecant

156

косинус

cosine

157

котангенс

cotangent

158

коэффициент

coefficient

159

куб

cube

160

куб зэрэг

cube

161

лапласын оператор

Laplacian

∇²f

162

логик алдааг олох

identify logical error

debugging

163

логик баталгаа

logical proof

used in propositional logic

164

логик бүтэц

logical structure

if-then, and, or

165

логик гогцоо

logic loop

repeating structure

166

логик оператор

logical operator

AND, OR, NOT

167

логик операторууд

logical operators

AND, OR, NOT

168

логик утгууд

truth values

True, False

169

логик үндэслэл

logical basis

used in deduction

170

манай агуулга

our content

meta data

171

массив

array

structured data

172

математик

mathematics

173

математик бодит байдал

mathematical reality

formalization of world

174

математик бүтээл

mathematical artifact

puzzle, theorem

175

математик гүнзгийрэл

mathematical deepening

concept expansion

176

математик индукц

mathematical induction

proof method

177

математик логик

mathematical logic

logic rules, reasoning

178

математик мэдлэг

mathematical knowledge

overall competency

179

математик симуляци

mathematical simulation

model-based prediction

180

математик текст

mathematical text

notation and explanation

181

математик туршлага

mathematical experience

practical exposure

182

математик ур чадвар

mathematical skill

abilities

183

математик ухаан

mathematical reasoning

logical deduction

184

математик харьцуулалт

mathematical comparison

size, ratio, etc.

185

математик хэлэлцүүлэг

mathematical discussion

proof or modeling-based

186

математик үнэлгээ

mathematical evaluation

quantitative assessment

187

математикийн ойлголт

mathematical understanding

core comprehension

188

математикийн түүх

history of mathematics

e.g., Euclid, Newton

189

маш хурдан өсөлт

rapid growth

exponential

190

муруй диаграм

curve graph

191

мэдэгдэл

proposition

logic

192

мөр

row

matrix row

193

найман талт

octahedron

194

найман өнцөгт

octagon

195

нарийвчлалын түвшин

level of accuracy

decimal places

196

нууц параметр

hidden parameter

latent variable

197

нэгдэл

union

198

нэгж

unit

199

нэгжтэй хэмжигдэхүүн

unit-attached quantity

e.g., 5 cm

200

нэрлэсэн утга

nominal value

declared estimate

201

нээлттэй багц

open set

no boundary

202

нээлттэй интервал

open interval

(a, b)

203

нээлттэй өгөгдөл

open data

freely accessible datasets

204

нягт багц

dense set

e.g., ℚ in ℝ

205

нөхцлийн бодлого

conditional problem

dependent on constraints

206

обьект

object

abstract or geometric

207

огтлолцол

intersection

A ∩ B

208

огтлолцох

intersecting

209

огторгуй

space

210

ойролцоо утга

approximate value

211

олон талт

polyhedron

Geometry infographic seed (solids)

212

олонлог

set

213

олонлогийн гишүүн

element

214

олонлогийн онол

set theory

215

онолын урьдчилсан таамаг

theoretical prediction

mathematical modeling

216

онцлог утга

critical value

roots, extrema

217

орлуулах аргаар бодох

substitution method

solve systems

218

орой

vertex (graph)

point in graph

219

оролт

input

220

оролт утга

input value

x in f(x)

221

ортотөв

orthocentre

222

орчинг дүрслэх

visualize environment

in modeling

223

орчны утга

proximal value

value near to limit

224

орчны өгөгдөл

environmental data

surrounding context

225

параллел

parallel

226

параллелепипед

parallelepiped

227

параметр

parameter

228

параметрийн нөлөө

parameter effect

sensitivity analysis

229

параметрчлэл

parameterization

using t to express x and y

230

перцентиль

percentile

231

пи

pi

π ≈ 3.14

232

пирамид

pyramid

233

пифагорын теорем

Pythagorean theorem

Geometry infographic seed (advanced)

234

программчлалын логик

programming logic

if-else, loops

235

програмчлалын матем

computational math

used in code

236

прототип

prototype

model design

237

реляц

relation

set of ordered pairs

238

савлагаатай график

box plot

quartiles

239

салангид өгөгдөл

discrete data

non-continuous

240

секанс

secant

241

символын хэрэглээ

use of symbols

∀, ∃, ∈

242

синус

sine

243

сонголт

selection

nCr

244

стандартад нийцсэн

standard-compliant

ISO/IEC

245

суурийн тал

base face

246

суурь

base

247

схемчлэл

schematization

convert to visual diagram

248

таамаглал

hypothesis

249

таамаглалын интервал

estimation interval

confidence range

250

таван талт

pentahedron

251

тайрах

truncation

252

тангенс

tangent

253

тасархай шугаман график

broken-line graph

254

теорем

theorem

255

тийм биш

not

negation in logic

256

тодорхой бус өгөгдөл

uncertain data

incomplete or estimated

257

тоймлох

rounding

258

томъёоны тогтвортой байдал

formula stability

sensitive to inputs or not

259

томьёо

formula

260

тооны онол

number theory

整数論 as alternative

261

тригонометр

trigonometry

262

туйлын утга

extreme value

min or max

263

туршилт

trial (experiment)

264

туршилт ба ажиглалт

experiment and observation

statistics

265

туршилтын нөхцөл

experimental condition

input parameters

266

туршилтын хариу

experimental response

output of test

267

туршилтын үр дүн

outcome

in probability

268

тэгш хэм

symmetry

269

тэнхлэг

axis

270

тэнцвэрийн цэг

equilibrium point

f(x)=0 or market balance

271

тэнцвэрт байдал

equilibrium state

steady system

272

тэнцэл

equilibrium

273

түргэсэл

velocity

first derivative

274

түүхэн бодлого

historical problem

ancient geometry

275

төв

center

of circle or figure

276

төрөл

type

e.g., quadratic type

277

төрөл бүрийн

various

in data or sets

278

төрөл бүрийн график

various graphs

bar, pie, line

279

төрөлт график

birth chart

demographic statistics

280

төсөөтэй

similar

281

уламжлалт математик

traditional mathematics

classic methods

282

урьдчилсан үнэлгээ

predictive evaluation

model testing

283

устгах аргаар бодох

elimination method

solve systems

284

фаз

phase

285

фазын график

phase graph

dynamical system

286

факториал

factorial

287

формацийн онол

formal theory

axioms + inference rules

288

хаалт

parentheses

( ) [ ] { }

289

хаалттай интервал

closed interval

[a, b]

290

хамгийн богино зам

shortest path

graph traversal

291

хандлага

trend

statistics

292

хараат бус үйлдэл

independent event

P(A ∩ B) = P(A)P(B)

293

харилцан хамаарал

interdependency

bi-directional effect

294

харилцан үгүйсгэх үйлдэл

mutually exclusive event

P(A ∩ B) = 0

295

харьцангуй өөрчлөлт

relative change

% change

296

харьцуулалтын график

comparison chart

side-by-side bars

297

харьцуулалтын хүснэгт

comparison table

differences between items

298

харьцуулалтын шинжилгээ

comparative analysis

between datasets

299

хийсвэр сэтгэлгээ

abstract thinking

conceptualization

300

холимог интервал

half-open interval

(a, b] or [a, b)

301

хоосон багц

empty set

302

хоосон олонлог

empty set

303

хоосон орон

empty field

missing data

304

хорин талт

icosahedron

305

худал

false

logic value

306

хурдацтай бууралт

rapid decline

exponential decay

307

хууль

law

e.g. associative law

308

хууль ёсны утга

valid value

satisfies condition

309

хуучин хэмжигдэхүүн

old unit

legacy system

310

хэмжигдэхүүн

quantity

physical or abstract

311

хэмжээ

size

length, area etc.

312

хэн ч биш

tautology

always true

313

хэрэглээний бодлого

application problem

word problems

314

хялбар томъёо

simplified formula

reduced form

315

хүндийн төв

centroid

316

хүснэгт

table

data arrangement

317

хүчдэл

exponentiation

raising to power

318

цацраг

ray

319

цуглуулга

collection

unordered data

320

чанарлаг өгөгдөл

qualitative data

non-numeric

321

шаардлага

condition

322

шалгалтын бодлого

exam problem

test-style question

323

шалгах алхам

verification step

check solution

324

шалгах бодлого

verification problem

check correctness

325

шалгах үзүүлэлт

validation metric

MAE, RMSE

326

шалгуур нөхцөл

criterion condition

327

шалгуур үзүүлэлт

evaluation indicator

used in scoring models

328

шалгуурын дагуу

according to criteria

data validation

329

шалгуурын нөхцөл

evaluation criteria

success threshold

330

шийдлийн орон зай

solution space

all possible values

331

шийдлийн утга

value of solution

numerical result

332

шийдэл

solution

333

шийдэл сонгох

select solution

final answer

334

шинж тэмдэгт томъёо

predicate formula

∀, ∃ notation

335

шинж чанар

property

336

шинж чанарын хүснэгт

property table

function behavior

337

шинжлэх ухааны тэмдэглэл

scientific notation

e.g., 3.0 × 10⁸

338

шинэ хэмжигдэхүүн

new unit

SI or current unit

339

шифон форм

row echelon form

340

шифрлэл

encoding

mathematical transformation

341

эзэлхүүн

volume

342

эквивалент

equivalent

343

экспонент

exponent

344

экстраполяци

extrapolation

extend beyond known range

345

эргэлзээтэй дүгнэлт

inference

likely conclusion

346

эргэн тойрон

neighborhood

vicinity in limits

347

эргүүлэлт

rotation

348

эсвэл

or

disjunction

349

эсрэг утга

negation word

¬P

350

эсрэгцэл

contradiction

always false

351

үгүйсгэл

negation

¬

352

үе

period

353

үелэх шинж

periodicity

354

үзүүлэлт

indicator

numeric or symbolic signal

355

үзүүлэн

visual display

graph, chart, diagram

356

үйлдлийн дараалал

order of operations

PEMDAS/BODMAS

357

үйлдлийн тэмдэг

operator

358

үл мэдэгдэгч

unknown

359

үл хамаарал

independence

P(A ∩ B) = P(A)P(B)

360

үл хамааралтын шинжилгээ

independence analysis

P(A ∩ B) = P(A)P(B)

361

үндсэн гишүүн

principal term

362

үндсэн ойлголт

fundamental concept

core ideas

363

үндсэн теорем

fundamental theorem

of algebra, calculus etc.

364

үнэмлэхүй үнэлгээ

absolute evaluation

vs. relative

365

үнэн

true

logic value

366

үр дагавар

conclusion

367

үр дүнгийн багц

set of outcomes

Ω

368

үсэг тэмдэг

symbol

e.g. ∑, π

369

өгөгдлийн ангилал

data classification

grouping

370

өгөгдлийн төрөл

data type

int, float, string

371

өгөгдлийн шинж

data characteristics

mean, spread, distribution

372

өгөгдсөн нөхцөл

conditional

P(A|B)

373

өгөгдөл

data

374

өнцгийн градус

degree

375

өнцгийн тангенс

tangent of angle

tanθ

376

өсөлтийн коэффициент

growth coefficient

rate in models

377

өсөлтийн муруй

growth curve

e.g. logistic

378

өсөлтийн хандлага

increasing trend

statistics / calculus

379

өсөлтийн хурд

rate of growth

dy/dx

380

өөрчлөлтийн муруй

curve of change

trend graph

381

өөрчлөлтийн түвшин

rate of change

dy/dx

数と算術 Тоо ба арифметик 146

382

адил тэнцүү

equivalent

383

анхны тоо

prime number

divisible by 1 and itself

384

аравтын бутархай

decimal

385

аравтын бутархайн цэг

decimal point

386

арифметик

arithmetic

387

арифметик дэвшилт

arithmetic progression

constant difference

388

арифметикийн дөрвөн үйлдэл

arithmetic operations

389

бага

less than

390

бага буюу тэнцүү

less than or equal to

391

багцын тоо

cardinality

|A|

392

байршлын тоо

number of arrangements

n!

393

баталгаа бичих

write proof

logical argument

394

бодит тоо

real number

395

бутархай

fraction

a/b

396

бутархай гишүүн

fractional term

term with denominator

397

бутархай тоо

fraction

398

бутархайн аравны хэсэг

first decimal place

399

бутархайн хуваарь

denominator

400

бутархайн хүртвэр

numerator

401

бэхлэгдсэн цэгтэй тоо

fixed-point number

402

бүхэл ба бутархай

whole and fraction

403

бүхэл бус тоо

decimal number

404

бүхэл гишүүн

integer term

term without fraction

405

бүхэл тоо

integer

406

гипотетик тооцоо

hypothetical calculation

“what-if” scenario

407

давталт

iteration

loop concept

408

дараалсан тоо

ordinal number

409

дижитал логик

digital logic

binary operations

410

дотоод төв

incentre

411

дурын тоо

arbitrary number

no fixed value

412

ерөнхий хуваагдагч

greatest common divisor

GCD

413

ерөнхий үржвэр

least common multiple

LCM

414

жин

weight

415

жирийн хуваалт

regular division

equal intervals

416

жишиг хувь

standard score

z = (x−μ)/σ

417

зохиомол тоо

composite number

418

зөв хуваах

regular partition

equal parts

419

иррационал тоо

irrational number

π, √2

420

их

greater than

421

их буюу тэнцүү

greater than or equal to

422

ихэр анхны тоонууд

twin primes

423

кардинал тоо

cardinal number

424

комплекс тоо

complex number

a + bi

425

натурал тоо

natural number

426

натурал тооны багц

set of natural numbers

427

нийлбэр

sum

428

нийлмэл тоо

composite number

not prime

429

ноогдвор

quotient

430

нэг хувь

percent

%

431

нэмэгдэгч

augend

432

нэмэгч

addend

433

нэмэх

add

+

434

ойролцоо тооцоо

approximate calculation

e.g., use π ≈ 3.14

435

орон ахих

carry

436

пи тоо

pi

437

пропорц

proportionality

y ∝ x

438

рационал тоо

rational number

a/b

439

салангид тоон утга

discrete value

finite set

440

сөрөг

negative

441

сөрөг бүхэл тоо

negative integer

-1, -2...

442

сөрөг тоо

negative number

443

сөрөг үйлдэл

complementary event

P(Aᶜ) = 1 − P(A)

444

таслалаар

decimal

0.5

445

таслалт

interval (number line)

e.g., (a,b)

446

тогтворжих утга

asymptotic value

approaching limit

447

тоо

number

448

тоог тоймлох

rounding

to nearest 10, 100

449

тоон дүгнэлт

quantitative conclusion

result with numbers

450

тоон туршилт

numerical experiment

simulated scenario

451

тоон тэнхлэг

number line

452

тоон төрөл

number type

natural, real, complex

453

тоон утга

numeric value

value expressed in numbers

454

тоон утгын интервал

numeric interval

[a, b]

455

тоон хариуг бичих

write numeric result

final step

456

тоон хувиргалт

numeric transformation

standardization, normalization

457

тоон хэмжигдэхүүн

quantitative value

measurable

458

тоон өгөгдлийн төрөл

type of numerical data

discrete, continuous

459

тоон өгөгдөл

numerical data

460

тооны орон

digit place

e.g., hundreds place

461

тооны тэмдэглэл

numerical notation

standard or scientific

462

тооны урвуу

reciprocal

1/a

463

тооцооллын программ

calculation program

Excel, Python

464

тооцооллын үе шат

calculation stage

stepwise process

465

тооцооллын үр дүн

computation result

f(x) = y

466

тооцоолол

calculation

467

тооцоолох арга

calculation method

468

тооцооны алдаа

calculation error

mistake in process

469

тооцооны баталгаа

proof of calculation

derived step-by-step

470

тооцооны хандлага

calculation approach

method used

471

тооцооны үр ашиг

calculation efficiency

time/steps

472

трансцендент тоо

transcendental number

473

туршилтын тоо

number of trials

n

474

туршилтын үр дүнг бичих

write experimental result

data logging

475

тэг

zero

476

тэгш сондгой шинж

parity

477

тэнцүү

equal

a = b

478

төрлийн ялгаа

type difference

e.g., int vs float

479

урвуу тоо

reciprocal

1/a

480

урвуу хамаарал

inverse proportion

y ∝ 1/x

481

утгагүй цифр

insignificant digit

482

утгат цифр

significant digit

483

хамгийн бага ерөнхий хуваагдагч

least common multiple

ХБЕХ

484

хамгийн их ерөнхий хуваагч

greatest common divisor

ХИЕХ

485

харьцаа

ratio

486

харьцааны томъёо

ratio formula

a:b = c:d

487

хасагдагч

minuend

488

хасагч

subtrahend

489

хасалт

difference (of sets)

A - B

490

хасах

subtract

491

хийсвэр тоо

imaginary number

i = √−1

492

хуваагдагч

dividend

493

хуваагдах

divisible

no remainder

494

хуваагч

divisor

495

хуваарь

denominator

496

хуваах

divide

÷

497

хувиар илэрхийлэх

express as ratio

e.g., 3:4

498

хувийн цэг

percentage point

499

хувь

ratio

a:b

500

хувьсгалтын түвшин

rate of change

Δy/Δx

501

хувьслын чиглэл

direction of change

increasing or decreasing

502

худал тоо

imaginary number

i

503

хурдасгал

acceleration

second derivative

504

хуурмаг тоо

imaginary number

505

хэмжээст тооцоо

dimensional analysis

units consistency

506

хэт их өгөгдөл

excessive data

outliers, overload

507

хүртвэр

numerator

508

хөвөгч цэгтэй тоо

floating-point number

509

цахим график

digital graph

software-generated

510

цифр

digit

511

ширээний тооцоолол

manual calculation

by hand

512

шууд хамаарал

direct proportion

y ∝ x

513

эерэг

positive

514

эерэг бүхэл тоо

positive integer

1, 2, 3...

515

эерэг тоо

positive number

+

516

энгийн бутархай

fraction

517

ялгавар

difference

518

үйлдэл

operation

519

үлдэгдэл

remainder

in division

520

үндсэн үйлдэл

basic operation

+ − × ÷

521

үржвэр

product

522

үржвэрийн дүрэм

product rule

used in calculus

523

үржигдэгч

multiplicand

524

үржигч

multiplier

525

үржих

multiply

×

526

үржүүлэх

multiplication

527

өөрчлөлт хэмжих

measure change

rate, difference

代数 Алгебр 174

528

bool функц

Boolean function

AND, OR, NOT

529

n зэргийн язгуур

nth root

530

n зэрэг

nth power

531

n-дүгээр зэргийн тооллын систем

base-N numeral system

532

абсолютын функц

absolute value function

f(x) = |x|

533

абстракт алгебр

abstract algebra

534

аддитив функц

additive function

f(x+y) = f(x)+f(y)

535

алгебр

algebra

536

алгебрийн тоо

algebraic number

537

алгебрын баталгаа

algebraic proof

symbolic logic

538

алгебрын дүрэм

algebra rule

+ distributive, associative

539

алгебрын илэрхийлэл

algebraic expression

540

алгебрын тэгшитгэл

algebraic equation

includes polynomials

541

алгебрын форм

algebraic form

standard notation

542

алгебрын хамаарал

algebraic relation

between variables

543

алгебрын элемент

algebraic element

part of expression

544

алгебрын үндсэн теорем

fundamental theorem of algebra

n roots for degree n

545

аналитик функц

analytic function

differentiable in complex plane

546

аравтын тооллын систем

decimal system

547

арван зургаатын тооллын систем

hexadecimal system

548

багана

column

matrix column

549

баганан график

bar graph

550

баганан диаграмм

bar chart

statistics

551

байнгын утга

constant

π, e

552

бие даасан хувьсагч

independent variable

x

553

буруу тэгшитгэл

incorrect equation

error identification

554

буурах функц

decreasing function

f(x₁) > f(x₂)

555

бүлгийн онол

group theory

556

бүрэн функц

total function

defined for all input

557

вектор

vector

→AB

558

гаралтын муж

output range

R(f)

559

давталтын функц

recursive function

560

давхар логарифм

double logarithm

561

дарамж

rank (matrix)

562

детерминант

determinant

|A|

563

диагональ матриц

diagonal matrix

only aᵢᵢ ≠ 0

564

дискрет хувьсагч

discrete variable

countable

565

дохио үүсгэгч функц

step function

Heaviside function

566

дэд функц

partial function

567

дөрвөн зэргийн тэгшитгэл

quartic equation

568

дөрвөн зэргийн язгуур

fourth root

569

дөрвөн зэрэг

fourth power

570

зэрэг

power (exponent)

aⁿ

571

зэрэгт дэвшүүлэх

raising to a power

572

зэрэгт тэгшитгэл

exponential equation

573

илэрхийллийн нэгэн төрлүүд

types of expressions

rational, irrational

574

илэрхийллийн утга

value of expression

after evaluation

575

илэрхийлэл

expression

a + b, x − y²

576

илэрхийлэл бичих

write expression

math input

577

инверс функц

inverse function

f⁻¹(x)

578

иррационал илэрхийлэл

irrational expression

includes √x, etc.

579

квадрат тэгшитгэл

quadratic equation

580

квадрат язгуур

square root

581

комплекс тооны хуваарилалт

polar form of complex number

z = r(cosθ + i sinθ)

582

куб тэгшитгэл

cubic equation

583

куб язгуур

cube root

584

логарифм

logarithm

logₐ(x)

585

логарифм ба экспонент

logarithm and exponent

inverse functions

586

логарифмын дүрэм

logarithmic rule

logₐ(xy) = logₐx + logₐy

587

логарифмын муруй

logarithmic curve

y = log(x)

588

логарифмын суурь

logarithmic base

logₐ(x)

589

логарифмын хамаарал

logarithmic relationship

used in scaling

590

логик матриц

logic matrix

truth representation

591

логик систем

logical system

complete consistent framework

592

логик системийн бүтэц

structure of logical system

axioms, rules

593

логик функц

logical function

returns true/false

594

математик функц

mathematical function

maps input to output

595

математик хэллэг

mathematical expression

in writing

596

математикийн илэрхийлэл

mathematical expression

includes variables and numbers

597

матриц

matrix

[aᵢⱼ]

598

матриц нэмэх

matrix addition

A + B

599

матриц үржүүлэх

matrix multiplication

AB ≠ BA generally

600

матрицын зэрэг

matrix power

Aⁿ

601

матрицын илэрхийлэл

matrix representation

used for graphs, systems

602

матрицын мөрийн солилцоо

row swap

used in elimination

603

матрицын мөрийн үйлдэл

elementary row operation

604

матрицын урвуу

inverse matrix

A⁻¹

605

матрицын шийдэл

solution by matrix

Ax = b

606

модул

absolute value

|x|

607

модулус

modulus

|z| = √(a²+b²)

608

натурал логарифм

natural logarithm

ln(x)

609

нийлмэл илэрхийлэл

compound expression

contains subexpressions

610

нэг гишүүнт

monomial

611

нэг төрлийн тэгшитгэл

linear equation

ax + b = 0

612

нэгж матриц

identity matrix

Iₙ

613

олон гишүүнт

polynomial

e.g., 3x² + 2x + 1

614

онолын функц

theoretical function

e.g. ideal models

615

оператор функц

operator function

acts on function

616

оролтын муж

input domain

D(f)

617

параметрийн муж

parameter space

set of parameter values

618

параметрт функц

parametric function

x = f(t), y = g(t)

619

полиноми тэгшитгэл

polynomial equation

degree ≥ 2

620

скаляр

scalar

magnitude only

621

сплайн функц

spline function

smooth interpolation

622

тасархай илэрхийлэл

fractional expression

a/b form

623

тогтмол систем

static system

no change

624

тогтмол тоо

constant

625

тогтмол функц

constant function

f(x) = c

626

тодорхойлогдох муж

domain

627

тодорхойлогч

determinant (factor)

influential variable

628

тодорхойлогчийн шинж

properties of determinant

e.g., |AB| = |A||B|

629

тоон илэрхийлэл

numerical expression

contains only numbers and operators

630

тоон утгын муж

numerical range

min to max

631

тооны систем

number system

ℕ, ℤ, ℚ, ℝ, ℂ

632

тригонометр функц

trigonometric function

sin, cos, tan

633

тэгийн шийдэл

quadratic formula

x = (−b±√D)/2a

634

тэгш хэмгүй функц

odd function

f(−x) = −f(x)

635

тэгш хэмтэй функц

even function

f(−x) = f(x)

636

тэгшитгэл

equation (solvable)

e.g. x + 2 = 5

637

тэнцэтгэл

equation

638

тэнцэтгэл биш

inequality

, ≥

639

тэнцүү бус

inequality

a ≠ b

640

түр зуурын хувьсагч

temporary variable

used in intermediate steps

641

урвуу функцийн баталгаа

proof of inverse function

f(f⁻¹(x)) = x

642

урвуу функцийн хамаарал

inverse function relation

f(f⁻¹(x)) = x

643

утгын муж

range

644

функц

function

f(x)

645

функц биш реляц

non-function relation

violates function condition

646

функцийн ачаалал

function load

computational cost

647

функцийн бодит утга

real value of function

output in ℝ

648

функцийн дүрслэл

function representation

graph, table, formula

649

функцийн дүрслэлийн төрөл

types of function representation

graphical, tabular, symbolic

650

функцийн дүрэм

function rule

defines input-output

651

функцийн жигд бус байдал

non-uniformity of function

irregular changes

652

функцийн муж

range of function

f(x)

653

функцийн мэдрэмж

function sensitivity

rate of change

654

функцийн мөн чанар

nature of function

monotonicity, etc.

655

функцийн нийлмэл шинж

composite nature of function

combined operations

656

функцийн онцлог

function characteristics

symmetry, periodicity

657

функцийн тодорхойлолт

function definition

domain, rule

658

функцийн тодорхойлох хүрээ

domain of function

x ∈ D

659

функцийн тойм

function overview

description, domain, range

660

функцийн тулгуур цэг

reference point of function

f(a)

661

функцийн тэг

function zero

f(x) = 0

662

функцийн төгсгөл

function endpoint

limit behavior

663

функцийн төрөл

function type

linear, exponential, etc.

664

функцийн утга

function value

f(x)

665

функцийн хамаарал

functional dependency

y depends on x

666

функцийн харьцаа

quotient of functions

(f/g)(x)

667

функцийн хувьсал

function variation

growth/decay patterns

668

функцийн шинж чанар

function property

domain, range, etc.

669

функцийн үржвэр

product of functions

(fg)(x)

670

функцийн өсөлтийн чиглэл

direction of growth

monotonicity

671

хамаарал бүхий хувьсагч

dependent variable

y = f(x)

672

хос функц

composite function

f(g(x))

673

хоёр функцийн нийлбэр

sum of functions

(f + g)(x)

674

хоёр хувьсагчийн хамаарал

bivariate relationship

scatterplot analysis

675

хоёрдугаар зэрэгт тэгшитгэл

second-degree equation

ax² + bx + c = 0

676

хоёрдугаар зэрэгтэй тэгшитгэл

quadratic equation

ax² + bx + c = 0

677

хоёртын тооллын систем

binary system

678

хувьсагч

variable

x, y

679

хувьсагчдын олонлог

set of variables

x, y, z

680

хувьсах гишүүн

variable term

681

хувьсах хамаарал

variable relationship

between changing quantities

682

хүснэгтэн функц

tabular function

683

цагираг

ring

684

шалгуур функц

discriminant function

in classification

685

шалгуурын функц

decision function

e.g., in classification

686

шугаман бус тэгшитгэл

nonlinear equation

e.g., x² + sin(x) = 0

687

шугаман тэгшитгэл

linear equation

ax + b = 0

688

шугаман тэгшитгэлийн систем

system of linear equations

2 or more equations

689

шугаман функц

linear function

y = ax + b

690

экспонент муруй

exponential curve

y = a^x

691

экспонент харьцаа

exponential relationship

growth/decay models

692

экспоненциал функц

exponential function

f(x) = a^x

693

эрэмбийн онол

order theory

694

язгуур

root

695

язгуур гаргах

root extraction

696

үелсэн функц

periodic function

sin, cos

697

үл хамааралтай хувьсагч

uncorrelated variable

r = 0

698

үргэлжилсэн хувьсагч

continuous variable

measurable

699

өргөтгөсөн матриц

augmented matrix

[A|b]

700

өсөлтийн функц

growth function

f(t) = P₀eʳᵗ

701

өсөх функц

increasing function

f(x₁) < f(x₂)

解析 Анализ 75

702

алгебрын хязгаар

algebraic limit

bounded solution

703

анхны функц

antiderivative

F(x) = ∫f(x)dx

704

арифметик прогресс

arithmetic sequence

705

вектор анализ

vector calculus

706

градиент

gradient

∇f

707

дараалал

sequence

708

дивергенц

divergence

∇·F

709

динамик систем

dynamic system

changes over time

710

дифференциал

differential

dx

711

дифференциал ба интеграл тоолол

calculus

712

дифференциал дүрэм

differentiation rule

product, quotient

713

дифференциал илэрхийлэл

differential expression

dy/dx

714

дифференциал оператор

differential operator

d/dx

715

дифференциал тоолол

differential calculus

716

дифференциал тооцоо

differentiation calculation

f'(x)

717

дифференциал тэгшитгэл

differential equation

dy/dx = ...

718

дифференциал хамаарал

differential relation

dy/dx relationship

719

дифференциал хэлбэр

differential form

dx, dy

720

дифференциаллаг функц

differentiable function

721

дэвшилт

sequence

{aₙ}

722

дэвшилтийн нийлбэр

sequence sum

Σ aₙ

723

дэвшилтийн чиг хандлага

sequence trend

increasing, decreasing

724

жишиг хязгаар

standard limit

reference range

725

интеграл

integral

∫f(x)dx

726

интеграл ба дифференциал тоолол

calculus

727

интеграл дүрэм

integration rule

by parts, substitution

728

интеграл тоолол

integral calculus

729

интеграл тооцоо

integration calculation

∫f(x)dx

730

интеграл тэгшитгэл

integral equation

731

интеграл тэмдэглэгээ

integral notation

∫ f(x) dx

732

интеграл хувиргалт

integral transform

Laplace, Fourier

733

интервалын хязгаар

interval boundary

[a, b]

734

инфинитезимал

infinitesimal

→ 0

735

максимум ба минимум

maximum and minimum

extrema

736

максимум утга

maximum value

f(x) ≤ M

737

минимум утга

minimum value

f(x) ≥ m

738

монотон шинж

monotonicity

739

нэгдмэл функц

monotonic function

increasing or decreasing

740

орлуулалт

substitution

replace variable

741

ротор

curl

∇×F

742

тасралт

discontinuity

in functions

743

тасралтгүй функц

continuous function

744

тасралтгүй функцийн шинж

continuity property

limits equal from both sides

745

тогтворжсон утга

convergent value

limit exists

746

тогтмол интеграл

definite integral

∫ₐᵇ f(x) dx

747

тодорхой бус интеграл

indefinite integral

748

тодорхой интеграл

definite integral

749

тоон дараалал

number sequence

{aₙ}

750

тоон интеграл

numerical integration

trapezoid method

751

тооцооллын хязгаар

computation limit

hardware/software

752

топологи

topology

753

топологийн ойлголт

topological concept

open/closed/connected

754

тэгийн оройн шинж

extremum condition

f'(x)=0

755

уламжлал

derivative

f'(x)

756

уламжлалын дүрэм

differentiation rules

product, quotient, chain rule

757

функцийн графикт утгын хандлага

graphical limit

limₓ→a f(x)

758

функцийн тасралт

function discontinuity

jump, removable

759

функцийн хязгаарлалт

function constraint

domain or value limits

760

хаосын онол

chaos theory

761

хувьсагчийн хязгаар

variable constraint

domain limitations

762

хувьсах орлуулалт

variable substitution

u-substitution

763

хязгаар

limit

limₓ→a

764

хязгаар утга

limit value

lim f(x)

765

хязгааргүй

infinite

766

хязгааргүй бага

infinitesimal

767

хязгааргүй багц

infinite set

countably or uncountably infinite

768

хязгааргүй интеграл

indefinite integral

∫f(x) dx + C

769

хязгааргүй их

infinity

770

хязгааргүй нийлбэр

infinite series

Σ aₙ as n → ∞

771

хязгаарлагдмал багц

bounded set

finite span

772

хязгаарлагдмал функц

bounded function

773

хязгаарын тодорхойлолт

definition of limit

ε−δ formalism

774

хязгаарын шийдэл

limit solution

asymptotic behavior

775

хязгаарын шинжилгээ

limit analysis

as x→a or ∞

776

цуврал өгөгдөл

time series data

chronological

確率・統計 Магадлал ба статистик 116

777

амжилтын магадлал

success probability

binomial trials

778

арифметик дундаж

arithmetic mean

779

байесийн теорем

Bayes' theorem

P(A|B) = P(B|A)P(A)/P(B)

780

байршлын дундаж

positional average

median, mode

781

бином тархалт

binomial distribution

782

бином функц

binomial function

P(x) = C(n,x)p^x(1−p)ⁿ⁻ˣ

783

бодит загварчлал

realistic modeling

used in engineering

784

бодит тооцооны загвар

real-world computation model

engineering/math

785

бүх тохиолдол

sample space

Ω

786

варианс

variance

σ²

787

графикын хэлбэлзэл

graph fluctuation

nonlinear behavior

788

давтамжийн муруй

frequency curve

789

давтамжийн хүснэгт

frequency table

790

давтамжийн шинжилгээ

frequency analysis

data pattern

791

динамик загвар

dynamic model

changing over time

792

дисперс

variance

793

дундаж

average

mean

794

дундаж хазайлт

mean deviation

795

жинтэй дундаж

weighted average

796

загварын ялгаа

model difference

analytical vs numerical

797

итгэлцүүрийн интервал

confidence interval

95%, 99%

798

итгэлцүүрийн систем

system of coefficients

in linear equations

799

итгэлцүүрийн хүснэгт

truth table

logic matrix

800

кинетик загвар

kinematic model

position, velocity relations

801

комбинаторик

combinatorics

counting theory

802

комбинацийн тоо

number of combinations

nCr

803

кумулятив функц

cumulative distribution function

CDF

804

магадлал

probability

P(A)

805

магадлалын график

probability graph

discrete or continuous

806

магадлалын жишээ

example of probability

dice, coin toss

807

магадлалын загварчлал

probabilistic modeling

chance-based systems

808

магадлалын нягтрал

probability density

PDF

809

магадлалын орон

probability space

(Ω, F, P)

810

магадлалын функц

probability function

P(x)

811

магадлалын хууль

law of probability

812

математик загвар

mathematical model

real-world representation

813

математик загварчлал

mathematical modeling

real-world use

814

медиан

median

middle value

815

модел

model

representation

816

моделийн таамаглал

model assumption

initial setup

817

моделийн үнэлгээ

model evaluation

how well model fits

818

моод

mode

most frequent

819

мэдээллийн загвар

information model

data structure representation

820

нормал тархалт

normal distribution

bell curve

821

нэгэн адил тархалт

uniform distribution

equal probability

822

нөхцөлт магадлал

conditional probability

P(A|B)

823

онцлог шинж

feature (statistical)

used in data modeling

824

орчин үеийн хэрэглээ

modern application

in AI, data science

825

пермутацийн тоо

number of permutations

n!

826

пермутацийн тэмдэглэгээ

permutation notation

P(n,r)

827

програмчилсан загвар

programmed model

used in software

828

пуассоны тархалт

Poisson distribution

λ^k e⁻λ / k!

829

регрессийн шинжилгээ

regression analysis

y = ax + b + ε

830

санамсаргүй тоон генератор

random number generator

used in simulations

831

санамсаргүй түүвэр

random sample

from population

832

санамсаргүй хувьсагч

random variable

X

833

санамсаргүй хувьсагчийн хамаарал

relationship of random variables

correlation, independence

834

сарын дундаж

monthly average

835

сонгомол магадлал

classical probability

P = favorable/total

836

стандарт хазайлт

standard deviation

σ

837

статик загвар

static model

no change over time

838

статистик

statistics

839

статистик диаграмм

statistical diagram

histogram, pie

840

статистик дүгнэлт

statistical conclusion

based on analysis

841

статистик тооцоолол

statistical computation

standard deviation etc.

842

статистик функц

statistical function

mean, median etc.

843

статистик шинжилгээ

statistical analysis

844

статистик үзүүлэлт

statistical indicator

mean, median, etc.

845

статистик үр дүн

statistical result

from analysis

846

статистик өгөгдөл

statistical data

collected/observed

847

сэлгэмэл

permutation

848

тархалт

distribution

849

тархалтын график

distribution chart

histogram, box plot

850

тархалтын муруй

distribution curve

851

тархалтын төв

center of distribution

mean, median

852

тархалтын функц

distribution function

PDF, CDF

853

тархалтын хазайлт

skewness

854

тархалтын хэлбэлзэл

distribution variability

range, standard deviation

855

тархалтын хэлбэр

distribution shape

skewed, normal

856

тасралтгүй тархалт

continuous probability distribution

normal, uniform

857

тоо баримт

statistics

data analysis

858

тоон загвар

numerical model

used in applied math

859

тоон загварчлал

numerical modeling

simulation

860

тоон загварын баталгаа

proof of numerical model

validation

861

тоон загварын зохиомж

numerical model design

structure of algorithm

862

тоон загварын үнэлгээ

numerical model evaluation

goodness-of-fit

863

тохиолдлын хувьсагч

random variable

same as санамсаргүй хувьсагч

864

тохиолдлын үзэгдэл

random event

A, B

865

туршилтын загвар

experiment model

used in probability

866

туршилтын загварчлал

experimental modeling

simulate physical processes

867

туршилтын үр дүнгийн хэлбэлзэл

variation of experimental results

spread of outcomes

868

тэгш бус хуваарилалт

uneven distribution

skewed data

869

тэнцүү магадлалтай

equiprobable

uniform distribution

870

тэнцүү магадлалтай үйлдэл

equiprobable event

P(A) = P(B)

871

төлөөлөх дундаж

representative value

mean, median, mode

872

уялдаа холбоо

correlation relationship

statistical dependency

873

функцийн загварчлал

function modeling

data fitting

874

хамаарал

correlation

between two variables

875

харьцааны шинжилгээ

correlation analysis

statistics

876

харьцангуй давтамж

relative frequency

877

харьцангуй магадлал

relative probability

based on frequency

878

хоёр гишүүнт

binomial

a + b

879

хуваарилалт

distribution (probability)

880

хувьсах хэмжээ

variable (statistical)

881

хуримтлагдсан давтамж

cumulative frequency

882

хэвийн бус тархалт

non-normal distribution

883

хэвийн тархалт

normal distribution

884

хэсэглэл

combination

885

шалгах гипотез

hypothesis testing

H₀, H₁

886

шинжилгээний загвар

analytical model

symbolic form

887

шугаман регресс

linear regression

statistical modeling

888

эксперимент ба загвар

experiment and model

theory vs practice

889

экспериментын магадлал

empirical probability

from experiment

890

эрэмбэлэх

sort

ascending, descending

891

өгөгдлийн нягтрал

data density

points per unit

892

өгөгдлийн хэмжээ

number of data

sample size n

その他 Бусад 6