コンテンツへスキップ

天文・宇宙用語集

恒星や惑星、太陽系の天体から、地球の基準点・惑星運動、銀河・星雲・宇宙論、日食・月食、そしてモンゴル民間の星名まで、天文分野のモンゴル語用語を日英対訳付きで分類しました。

天文学一般 Одон орны ерөнхий ойлголт 10

太陽系 Нарны аймаг 19

地球の基準点・惑星運動 Дэлхийн лавлах цэг ба гаргийн хөдөлгөөн 29

30

Антарктид

Antarctica

31

Антарктик

Antarctic; Antarctic region

32

Арктик

Arctic; Arctic region

33

Умард туйл

North Pole

34

Хойд туйл

North Pole

35

бөөрөнцөг тэнгэрийн загвар

armillary sphere

36

голдож

meridian

37

дуран авай

telescope

38

дэлхийн нарыг тойрох хөдөлгөөн

Earth's revolution

39

дэлхийн эргэлт

Earth's rotation

40

дөхөм хэмжүүр

observation instrument

41

нарны хоног

solar day

42

одон орны хоног

sidereal day

43

одон орон судлал

astronomy

44

сансрын хог хаягдал

space debris

45

стратосфери /давхраат мандал/

stratosphere

46

тойрог замд орох

to enter orbit

47

тойрог замд оруулах

to put into orbit

48

урьд тэнгэр

south celestial pole

49

усан цаг

water clock

50

хойд тэнгэр

north celestial pole

51

хойд хагас бөмбөрцөг

northern hemisphere

52

цаг мөчийн хэмжүүр

time-measuring instrument

53

цагаан зам

lunar path

54

шар зам

ecliptic

55

эвхмэл бөөрөнцөг тэнгэрийн загвар

folding armillary sphere

56

экватор

equator

57

эклиптик

ecliptic

58

Өмнөд туйл

South Pole

天体・種類 Тэнгэрийн биет ба төрөл 20

銀河・星雲・宇宙論 Галактик, мананцар ба сансар судлал 10

恒星と星の一生 Од ба оддын амьдралын мөчлөг 7

モンゴル民間の星名 Монгол ардын одны нэрс 27

96

Алтан гадас

Polaris

97

Алтан нум сум

Golden bow and arrow (unknown)

98

Араг од

Rib-shaped star (unknown)

99

Бор, шарга хоёр морь

Two-toned horses (unknown)

100

Гал, усан од

Fire-water stars (unknown)

101

Гар од /лагсар/

Hand star (unknown)

102

Гилбэр дөрөв

Four lights (unknown)

103

Гиртиг од

Girtig star

104

Гурван марал

Orion's Belt

105

Гурван охин

Three maidens (unknown)

106

Долоон бурхан

Big Dipper

107

Долоон өвгөн

Big Dipper

108

Зaлгидаг эмгэн

Devouring hag (unknown)

109

Мичид зургаа

the six Pleiades

110

Морин од

Horse star (unknown)

111

Номын гялаан

Star of wisdom (unknown)

112

Ровагини од

Rovagini star

113

Тохигуур долоон од

Big Dipper

114

Тэнгэрийн заадас

Milky Way

115

Тэнгэрийн охин

Vega

116

Улаан нүдэн гараг

Mars (also known as Angarag)

117

Ху жин од

Hu Jin star

118

Хэдэргэ од

Vega

119

Хэнгэрэг од

Altair

120

Шүхэр од

parasol star

121

Үдшийн гялаан

Evening Star

122

Үүрийн цолмон

Morning Star

食・月相・天文現象 Хиртэлт, сарны байдал ба тэнгэрийн үзэгдэл 37

123

15-ны сар

15th moon

124

билгийн сар

synodic month

125

битүүн

last day of a lunar month; thirtieth day

126

битүүн

new moon; dark moon

127

бүтэн сүүдэр

umbra

128

бүтэн хиртэлт

total eclipse

129

гараг хиртэлт

planetary occultation

130

жанч

crescent moon

131

нар буцах өдөр

summer solstice

132

нар сарны хиртэлт

solar and lunar eclipse

133

нар хиртэлт

solar eclipse

134

нарны цагариган хиртэлт

annular solar eclipse

135

сар таллах

to come to half moon

136

сар тэргэллэх

to come to full moon

137

сар хиртэлт

lunar eclipse

138

сарны /галт уулын/ өрх

crater

139

сарны бүтэн хиртэлт

total lunar eclipse

140

сарны гадаргуу

lunar surface

141

сарны тогоо

lunar craters

142

сарны фаз

lunar phases

143

сарны цаад тал

far side of the Moon

144

супер сар

supermoon

145

тал сар

half moon

146

туйлын туяа

aurora

147

тэнгэрийн байдал

celestial phenomena

148

тэнгэрийн үзэгдэл

astronomical phenomenon

149

тэргэл

full moon

150

тэргэл сар

full moon

151

хавирган сар

crescent moon

152

хагас /тал/ хиртэлт

partial eclipse

153

хагас сүүдэр

penumbra

154

холимог хиртэлт

hybrid eclipse

155

хоёр гараг давхцах

planetary alignment

156

хэлтгий сар

half moon

157

хүрээт хиртэлт

annular eclipse

158

цусан сар

blood moon

159

шинэ сар

new moon