水文学と水循環 Ус судлал ба усны эргэлт 42
анизотропи
異方性
anisotropy
байгаль дахь усны эргэлт
水循環
hydrologic cycle
гидравлик
水理学
hydraulics
гидравлик үсрэл
跳水
hydraulic jump
гидрогеологи
水文地質学
hydrogeology
гидрограф
ハイドログラフ
hydrograph
гидрологи
水文学
hydrology
гидрологийн судалгаа
水文調査
hydrological survey
гидросфер
水圏
hydrosphere
дуслын бүрдэл
水滴の集まり
droplet formation
инженерийн ус судлал
水工学
hydraulic engineering
конденсац
凝縮
condensation
манан
霧
fog
мөнх цас, мөсөн голын судлал
雪氷学
glaciology
нуур судлал
湖沼学
limnology
ойлтын коэффициент
アルベド
albedo
тундас
降水
precipitation
урсгал усны судлал
流水学
rheology of streams
ус зүй
水路学
hydrography
ус судлал
水文学
hydrology
ус судлалын шинжилгээ
水文解析
hydrologic analysis
ус судлалын үзэгдэл
水文現象
hydrologic phenomenon
ус хэмжих ухаан /гидрометр/
水文計測学
hydrometry
усан мандал
水圏
hydrosphere
усны дулаан багтаамж
水の比熱
specific heat of water
усны дулаан шингээлт
水の熱吸収
heat absorption by water
усны инженерчлэл
水理工学
hydraulic engineering
усны ундарга
湧水量；流量
water discharge
усны уурын агшилт
凝結
condensation
усны хувийн жин
水の比重
specific gravity of water
усны хүрд
水の循環
water cycle
усны ширхэг
水滴
water droplet
уурын даралт
蒸気圧
vapor pressure
уурын нягтрал
水蒸気の密度
vapor density
уурын шилжилт
水蒸気移動
vapor transport
харьцуулга
相関関係
correlation
хувилцын коэффициент
変動係数
coefficient of variation
хунгар цас
雪の吹き溜まり
snowdrift
хяруу
霜
frost
шүүдэр
結露、露
dew
эх газрын ус судлал
陸水学
limnology
үзүүлэлтийн хэлбэлзэл, агууриг
振幅
amplitude
地表水と河川 Гадаргын ус ба гол мөрөн 79
ай сав
流域／集水区域
basin
аллюваль хурдас
沖積層
alluvium
бага урсацын голдирол
低水路
low water channel
багавтар горхи
小川
streamlet
байнгын арал
恒久島
permanent island
байнгын урсгал ус
永年河川
perennial stream
бамбай сан
緩衝貯留池
buffer storage reservoir
бүрд
オアシス
oasis
гадагш урсацгүй хотос/хотгор
内流域
endorheic basin
гадаргын ус
地表水
surface water
голын адаг
河口
river mouth
голын голдирол
河床
riverbed
голын татам
氾濫原
flood-plain
голын цутгалан /бэлчир/
合流点
confluence
горхи
バックル、ベルトの輪またはフック、留め金
buckle, ring or hook of a belt, clasp
гулдрил
河道／水路
channel
гулдрилт урсгал
河川流量
streamflow
гулдрилын адраашил
河道粗度
channel roughness
гулдрилын багтаамж
河道能
channel capacity
давст нуур
塩湖
salt lake
далд тэжээгдэл
基底流出
base flow
даялгах суваг
副水路
bypass channel
мөхөс тохой
屈曲部
meander bend
намаг
湿原
bog
нуурын гаралтай
湖成の
lacustrine
нуурын гаралтай хурдас
湖成の
lacustrine
сав газар
集水域
catchment area
салаалал
分岐
bifurcation
суурь урсац
基底流
base flow
тогтмол нуур
恒常湖
permanent lake
тогтмол ус, шалбааг
水溜り
puddle
тохой
曲路
bend
тунадасны хуримтлал
降水の蓄積
precipitation accumulation
тэнцэтгэх сан
調整池
balancing reservoir
түвшин хэмжүүрийн тэнхлэг
計器基準点
gauge datum
түр зуурын урсгал ус
一時流水
ephemeral stream
түргэн урсгуур
急勾配水路
steep channel / chute
урсац
水流
flow
урсац тохируулга
流量調整
flow regulation
урсацын хэмжигдэхүүн
流量指標
flow parameter
урсгал нуур
流入湖
flow-through lake
урсгал ус
流水
running water
урсгал усны гулдрил
流水路
stream channel
урсгалын динамик тэнхлэг
流心線
thalweg line
урсцын байгалийн тохироо
河道貯留量
channel storage volume
урсцын жилийн доторхи хуваарилалт
流出量の年間分布
annual distribution of runoff
урсцын коэффициент
流出係数
runoff coefficient
ус хагалбар
分水界
watershed divide
ус хураах талбай
集水面積
catchment area
ус хурах сав газар
集水域
catchment basin
ус хэмжилтийн харуул
観測局
gauging station
ус хэмжилтийн харуулын тооллын тэнхлэг
水位基準面
gauge zero
усны гадаргуу
水面
water surface
усны сав газар
集水域
catchment basin
усны сан бүхий газар
水域
water area
усны төвшин
水位
water level
усны урсац
水流
discharge / flow
усны урсгалын ёроол
底水層
bottom-water layer
усны хурд хэмжүүр
流速計
current meter
усны хөдөлгөөн
水の動き
water movement
усны цутгал
流入
inflow
уужим тохой
湾曲部
meander bend
уулзвар/гол/
支流
tributary
харгиа
中洲
channel bar
хиймэл нуурын ашигтай эзлэхүүн
利用貯水容量
useful storage capacity
хүрхрээ
滝
waterfall
цас хайлж урсаж эхлэх
雪解け水の流れ
runoff from melting snow
цутгалын хэмжигдэхүүн
流入量
inflow volume
цэнгэг нуур
淡水湖
freshwater lake
цүнхээл
淵
deep pool
цөөрөм
池
pond
шар усны үер
融雪洪水
snowmelt flood
шүтэлцээт тохируулгын хиймэл нуур
補償貯水池
compensating reservoir
эргүүлэг
渦
whirlpool
эрэг
河岸
bank
эрэг орчим, хөвөө
沿岸
shore / coast
эрэг орчмын урсцын зохицолдоо
河岸貯留
bank storage
ёроолын хагшаас /мөлхөө хагшаас/
掃流砂
bed load
үер
洪水
flood
地下水と湧水 Газрын доорх ус ба булаг 37
аллюваль уст давхарга
沖積帯水層
alluvial aquifer
артезийн ус
被圧地下水
artesian water
артезийн худаг
自噴井／被圧井戸
artesian well
булаг
泉
spring
булгийн ус
湧水
spring water
буурцын хүнхий
降下漏斗
cone of depression
газар доорх ус
地下水
groundwater
газрынхэвлийн ус
伏流水
underflow (hyporheic water)
гулдрилын элэгдлийн хязгаар
浸食基準面
base level of erosion
гүний ус
地下水
groundwater
молекул таталцлын ус
吸着水
adsorbed water
мөсөн доорх ус
氷下水
subglacial water
нэвчилт
浸透
infiltration
оргилох ус
被圧流
artesian flow
рашаан ус
鉱泉水
mineral spring water
түрэлттэй /артезийн/ ус
被圧地下水
artesian water
ул хөрсний ус
土壌水
soil moisture
ундарга
湧水
spring
ус тулгуур
難透水層
aquiclude
усны судал
水脈
water vein
усны эх булаг, шанд
水源
spring source
уст давхарга
帯水層
aquifer
уст цэг
湧出点
discharge point
харз
冬でも凍らない場所
ice-free spring hole
харзны ус
氷水
ice-cold water
хялгасан судлын бүс
毛管帯
capillary fringe
хөрс, ул хөрсний чийг
土壌水
soil moisture
хөрсний ус судлал
土壌水文学
soil hydrology
хөрсний чийгийн дутагдал
土湿不足
soil moisture deficit
хөрсөн дэх ус /өнгөц ус/
土壌水
soil water
чулуулагт ус нэвчих
岩に水が浸透する
water infiltration into rock
шанд
小さな泉、泉 (*geog*.)
small spring, spring (*geog*.)
шандны ус
岩清水
spring water
шингээх худаг
吸込み井戸
absorbing well
шингээх үйл явц
吸水
sorption / infiltration
өрөмдлөгийн цооног
ボーリング孔
borehole
өрөмдмөл худаг
オーガー井戸
bored well
雪氷と氷河 Цас, мөс ба мөсөн гол 44
бэхлэгдсэн мөс
定着氷
fast ice
далайн мөс
海氷
sea ice
дошин гүйх
結氷過程
incipient freezing
зайр
軟氷
soft ice
зангуутай мөс
いかり氷
anchor ice
мөнх цэвдэг
永久凍土
permafrost
мөс судлал
雪氷学
glaciology
мөсний тэлэлт
氷の膨張
ice expansion
мөстөл
氷結
freezing
мөсөн бүрхүүл
結氷層
ice cover
мөсөн бүрхүүл (ice cap)
氷帽
ice cap
мөсөн бүрхүүл (ice sheet)
氷床
ice sheet
мөсөн бүрхүүлийн даац
結氷の支持力
bearing capacity of ice cover
мөсөн гол
氷河
glacier
мөсөн овоо
氷丘
ice mound
мөсөн тавцан (ice shelf)
氷棚
ice shelf
мөсөн тавцан (棚氷)
棚氷
ice shelf
мөсөн талбай
氷盤
ice floe
мөсөн уул
氷山
iceberg
мөсөн хадаа
氷柱
icicle
мөсөн хахаа
氷塞堰
ice dam
мөсөн хэл
氷舌
ice tongue
мөсөн хөл
氷脚
ice foot
мөсөн өргөн тал
氷原
ice field
тошин
氷間湧水
ice seep
тэжээгдэл /мөснөөс гаралтай/
氷河の涵養
glacial alimentation
түгжрээ
氷塞
ice jam
уруй
洪水
flood
ус хөлдөлт
水の凍結
freezing of water
халиа
氷上流水
overflow water
цас мөсний тунадас
雪氷の沈殿
snow-ice sedimentation
цасан бүрхүүл
積雪
snow cover
цасан гадаргуу
雪面
snow surface
цасан талбай
雪原
snowfield
цасан уруй
雪崩
avalanche
цасны давхарга
積雪層
snow layer
цасны даралт
雪の圧力
snow pressure
цасны уналт
降雪
snowfall
цасны хайлалт
雪解け
snowmelt
цасны хэв шинж
雪の種類
snow type
цасны ширхэг
雪片
snowflake
цэвдэг
氷河
glacier
цөнгийн шигүү
氷密度
ice concentration
өрөмтсөн мөс
多孔氷
honeycomb ice
水質と水化学 Усны чанар ба хими 16
анион солилцоо
陰イオン交換
anion exchange
анионит
陰イオン交換体
anion exchanger
байгаль экологийн тэнцвэрт байдал
生態系のバランス
ecological balance
биомасс
バイオマス
biomass
бичил орчин
微小環境
microenvironment
катионит
陽イオン交換体
cation exchanger
усны орчин
水環境
aquatic environment
усны хорлонт чанар
攻撃性指数
aggressiveness index
усны хяналт-шинжилгээний сүлжээ
水質モニタリングネットワーク
monitoring network
усны хяналт-шинжилгээний өртөө
水質モニタリングポスト
water monitoring post
усны шинжилгээ
水質分析
water analysis
усны эрдэс
ミネラル分
minerals in water
усны ёроолын махвод
底生生物
benthos
устөрөгч
水素
hydrogen
хаг, өнгөр
ボイラースケール
boiler scale
хүчилшил
酸度
acidity
浄水・排水処理 Ус цэвэрлэгээ 27
авалцуур бодис
接触材
contact media
авцалдуулах ган
接触槽
contact tank
агааргүй орчин дахь явц
嫌気性処理法
anaerobic treatment process
агааржуур /аэратор/
エアレーション装置／曝気装置
aerator
агаарт задрах явц
好気性分解
aerobic decomposition
ариутгалын шүүр /био аргын/
生物ろ過器
biofilter
ариутгах хальс /био аргын/
生物膜
biofilm
аэротенк
曝気槽／エアレーションタンク
aeration tank
байлгах хугацаа
滞留時間
retention time
биохимийн цэвэрлэгээ
生物化学的処理
biochemical treatment
бүлэгнүүлэлт
凝集
coagulation
бүлэгнүүр
凝集剤
coagulant
зарцуулгын тохируулга
流量調整
flow equalization
идэвхт лаг
活性汚泥
activated sludge
идэвхт нүүрс
活性炭
activated carbon
кольматици /бөглөрөл/
閉塞
clogging
лагийн өсөлт торнил
汚泥日齢
sludge age
механик цэвэрлэгээ
機械的浄化処理
mechanical treatment
сараалж
バースクリーン
bar screen
тунгаалт
沈殿
clarification
ус тунгалагжуулах байгууламж
クラリファイア
clarifier
хаягдал ус
廃水
wastewater
химийн аргаар ус цэвэрлэх ажил
化学処理
chemical treatment
химийн хэрэгцээт хүчилтөрөгч
化学的酸素要求量
chemical oxygen demand
хлоржуулалт
塩素消毒
chlorination
хлоржуулах төхөөрөмж
塩素注入装置
chlorination equipment
үлээлгэх ажил
空気洗浄
air washing
水利構造物 Усны барилга байгууламж 9
боомт
港
port
гүүр
橋；橋梁
bridge
суваг
チャンネル（テレビ）
channel (TV)
тэнхлэгийн турбин
軸流タービン
axial flow turbine
усан сан
貯水池
reservoir
усан цахилгаан станц
水力発電所
hydroelectric [water power] station
чөлөөт урсгалын турбин
インパルスタービン
impulse turbine
үерийн татам
高水敷
flood channel
үндсэн УЦС
ベースロード発電所
base load hydropower station
水資源管理 Усны нөөцийн менежмент 26
Улсын усны кадастр
国家水資源台帳
national water cadastre
Улсын усны мэдээллийн сан
水情報国土データベース
national water information database
Ус суваг ашиглалтын газар /УСАГ/
水道局
water utility agency
ашиглаж болох боломжит нөөц
水資源の利用可能量
available water resources
голын бүс
河川区域
river zone
доод хашиц
堤内地
protected lowland
дээд хашиц
堤外地
riverside land
зурвасан усалгаа
ボーダー灌漑
border irrigation
модны суулгац
苗木
seedling
онцгой болон энгийн хамгаалалтын бүс
特定及び一般保護区域
special and general protection zone
төсөв
予算
budget
ус ашиглагч
水利用者
water user
ус хэрэглэгч
水需要者
water consumer
усны аж ахуй
水管理事業
water management
усны аудит
水管理監査
water audit
усны кадастр
水資源台帳
water cadastre
усны менежментийн төлөвлөгөө
利水計画
water management plan
усны нөөц
水資源
water resources
усны тооллого
水資源インベントリ
water inventory
усны экологи-эдийн засгийн үнэлгээ
水資源評価
eco-economic evaluation of water
усны эрэл, хайгуул
水資源探査
water exploration
усны эх үүсвэр
水源
water source
хилийн ус
国境水域
transboundary water
хур тунадас тогтоох
雨水滞留
rainwater retention
эдэлбэр газар
生産緑地地区
agricultural land
эрүүл ахуйн бүс
衛生保護区
sanitary protection zone