歴史的背景と地域 Түүхэн суурь ба бүс нутаг 23
近現代モンゴル史の背景となる歴史時代、地域編成、諸民族、社会構造の用語。
үндэсний сэргэлт
民族的復興
national revival
сэргэн мандал
復興・ルネサンス
revival; renaissance
Их Монгол Улс
大モンゴル国
Great Mongol State
Манж Чин улс
満洲清国／清朝
Manchu Qing state; Qing dynasty
Зүүнгар улс
ジュンガル国
Dzungar state
Халх Монгол
ハルハ・モンゴル
Khalkha Mongolia
ойрад
オイラト語
oirat
Ойрадууд
オイラト人
Oirats
Хөх нуурын Монгол
青海モンゴル
Köke Nuur / Qinghai Mongols
буриад монголчууд
ブリヤート・モンゴル人
Buryat Mongols
халимаг монголчууд
カルムイク・モンゴル人
Kalmyk Mongols
үндэс угсаа
民族的出自
ethnic origin; lineage
худ ургийн холбоо
婚姻同盟
marriage alliance
нийгмийн дээд давхарга
社会上層階級
upper social stratum
нийгмийн бүх давхарга
社会の全階層
all social strata
нийгмийн доод давхарга
社会下層階級
lower social stratum
хамжлага
隷属民・ハムジラガ
dependent serf; subject dependent
сум ард
公務負担民・ソム民
sum commoners; service-subject people
шавь
生徒；教え子
pupil; student
гэрийн боолчууд
家内奴隷
household slaves
хуучин сэхээтэн
旧知識人
old intelligentsia
хамжлага захирах эрхийн тамга
隷属民支配権の印章
seal of authority over dependents
наадам хийх
ナーダムを行う
holding Naadam
独立と国家形成 Тусгаар тогтнол ба төр улс 57
独立、自治、革命、憲政改革、近代モンゴル国家の形成と強化に関わる用語。
Ар Монгол
外モンゴル
Outer Mongolia
Баруун Монгол
西モンゴル
Western Mongolia
Өвөр Монгол
内モンゴル
Southern/Inner Mongolia
тусгаар тогтнол
独立
independence
төрийн нэгдэл
国家統一
state unity
тусгаар тогтнолын тэмцэл
独立闘争
struggle for independence
эдийн засгийн шинжтэй тэмцэл
経済的性格の闘争
economically motivated struggle
улс төрийн шинжтэй тэмцэл
政治的性格の闘争
politically motivated struggle
тусгаар улс
独立国
independent state
хязгаар
辺境区・境域
frontier region
төр улсаа бэхжүүлэх
国家を強化する
to strengthen the state
төр улсаа засаж тохинуулах
国家を整備する
to organize and administer the state
автономит эрх
自治権
autonomous right
автономит эрхтэй оршин тогтнох
自治権をもって存在する
to exist with autonomous rights
нутаг дэвсгэр
領土
territory
хил хязгаарын халдашгүй дархан байдал
領土保全・国境不可侵
inviolability of borders
автономит эрхээс татгалзах
自治権を放棄する
to renounce autonomy
Хятадын цэргийн дэглэм
中国軍政体制
Chinese military regime
тэмцлийн арга зам
闘争の方法
method of struggle
автономийг сэргээн тогтоох
自治を回復する
to restore autonomy
тусгаар тогтнолоо бататгах
独立を固める
to consolidate independence
дотоод, гадаад байдлаа бэхжүүлэх
内外情勢を強化・安定させる
to strengthen internal and external position
тусгаар тогтнол, бие даасан байдлаа хадгалах
独立と自立性を維持する
to preserve independence and autonomy
дотоод байдлыг засан тохинуулах
国内情勢を整備する
to stabilize and organize internal affairs
төлөөний түшмэд
代理官・代表官吏
representative officials
тусгаар тогтнолоо хамгаалан бэхжүүлэх
独立を守り固める
to defend and consolidate independence
яс хаях
仲違いさせる・分断工作をする
to sow discord
хутган үймүүлэх
扇動して混乱させる
to incite disorder
хагаралдуулах
分裂させる
to divide; to cause a split
төрийн дээд эрх
国家最高権力
supreme state authority
хуучны түшмэдийг ашиглах бодлого
旧官吏活用政策
policy of using former officials
орон нутгийн төр, захиргааны байгууллага
地方の国家・行政機関
local state and administrative bodies
ард түмний хөрөнгө
人民の財産
people’s property
сонин, сэтгүүл
新聞・雑誌
newspapers and journals
байнгын радио өргөн нэвтрүүлэг
定時ラジオ放送
regular radio broadcasting
бослого гаргах
反乱を起こす
to start an uprising
үзэл суртлаа дэлгэрүүлэх
イデオロギーを普及させる
to spread ideology
нэр хоч өгөх
レッテルを貼る
to label; to give derogatory names
1911 оны эрх чөлөөний хувьсгал
1911年自由革命
1911 freedom revolution
1921 оны хувьсгал
1921年革命
1921 revolution
хэмжээт цаазат улсын засаг
立憲君主制国家の政府
constitutional monarchy government
үндэсний ардчилсан хувьсгал
民族民主革命
national democratic revolution
хэмжээт цаазат хаант улс
立憲君主国
constitutional monarchy
үндэсний ардчилсан өөрчлөлтийн бодлого
民族民主改革政策
policy of national democratic reform
Бүгд найрамдах засаг
共和制
republican government
засаг захиргааг ардчилах
行政を民主化する
to democratize administration
ардчилсан өөрчлөлт
民主的改革
democratic reform
ардчилсан төрийн байгуулал
民主的国家制度
democratic state structure
ардын эрхт, хэмжээт цаазат засаг
人民主権的立憲政府
people’s-rights constitutional government
бүгдээр найрамдах засаг
共和政体
republican government
дэвшилтэт ардчилсан төрийн хэлбэр
進歩的民主国家形態
progressive democratic form of state
Бүгд найрамдах засаг тогтоох төсөл
共和制樹立案
project to establish a republic
засаглалын хэлбэр
統治形態
form of government
үндэсний ардчилсан хөгжлийн чиг шугам
民族民主主義的発展路線
national-democratic development line
тусгаар тогтнолоо олон улсын хэмжээнд хүлээн зөвшөөрүүлэх
独立を国際的に承認させる
to gain international recognition of independence
эн тэгш улс болон хөгжих
対等な国家として発展する
to develop as an equal state
Олноо өргөгдсөн он
共戴紀元
Olnoo Örgögdsön year era
歴史的制度と行政 Түүхэн байгууллага ба захиргаа 39
歴史上の政府、議会、委員会、行政単位、公的機関に関わる用語。
аймаг
部族集団、社会集団
tribal group, social division
отог
オトグ
otog
хошуу
旗・ホショー
khoshuu; banner
Цахарт зүүн, баруун гарын найман хошуу
チャハル左右翼八旗
eight banners of the left and right wings of Chakhar
засаг захиргааны хуваарь
行政区画
administrative division
Улсын хөрөнгийг захирах газар
国家財産管理庁
Office for Managing State Property
автономит засаг
自治政府
autonomous government
Ардын түр засгийн газар
人民臨時政府
Provisional People’s Government
Ардын Засгийн газар
人民政府
People’s Government
тусгай комисс
特別委員会
special commission
засаг захиргааны уламжлалт хуваарь
traditional administrative division
traditional administrative division
бослогыг дарах бүрэн эрхт комисс
反乱鎮圧全権委員会
plenipotentiary commission for suppressing the uprising
Онц бүрэн эрхт комисс
特別全権委員会
Special Plenipotentiary Commission
Улсын хурал
国会・国家会議
state assembly / national assembly
Дээд танхим
上院
upper chamber
Доод танхим
下院
lower chamber
Улсын түр цагийн хурал
臨時国会・臨時議会
Provisional State Assembly
Улсын Их Хурал
国会・国家大会議
State Great Khural
Үндсэн хууль боловсруулах комисс
憲法起草委員会
constitution drafting commission
шүүх таслах комисс
裁判委員会
judicial commission
Судар бичгийн хүрээлэн
典籍委員会
Academy of Classics
цол
称号
title/rank
хэргэм
爵位
rank; noble title
засаг
ザサグ／旗長
zasag; banner ruler
хан
ハン
khan; ruler
ван
王
king; prince
засаг ноёд
ザサグ諸侯
zasag nobles
тайж
台吉（タイジ）
taiji; nobleman
хутагт лам
活仏・ホトクト・ラマ
khutagt lama; incarnate lama
цээж бичиг
暗誦伝承・口伝
oral memorization; oral transmission
таван ухааны судар
五明の典籍
texts of the five sciences
уул овоо тахих
オボー祭祀
worship of mountains and ovoos
шадар ван
近侍王・親衛王
shadar wang; close-attendant prince
хуучин ном судар цуглуулах
古典・経典を収集する
to collect old books and scriptures
түүх, соёлын дурсгал
歴史・文化遺産
historical and cultural monument/heritage
шашны номлол
宗教教義
religious doctrine
феодалын соёл
封建文化
feudal culture
соёл шашны голомт
文化・宗教の中心
center of culture and religion
хүрээ хийд
寺院・僧院
monasteries and temples
政治運動と組織 Улс төрийн хөдөлгөөн ба байгууллага 32
歴史的文脈における政治運動、組織、政党、思想潮流、政治主体の用語。
дугуйлангийн хөдөлгөөн
円座運動・ドゥグイラン運動
duguilan movement; circle movement
дотоод задрал
内部崩壊・内部分裂
internal disintegration
эзэн хаан
皇帝・君主
emperor; monarch
үндэсний үзэл
民族意識・ナショナリズム
national consciousness; nationalism
МАН
モンゴル人民党
Mongolian People’s Party
улс төрийн байгууллага
政治組織
political organization
МАН-ын Төв Хороо
モンゴル人民党中央委員会
Central Committee of the Mongolian People’s Party
шашнаа дэлгэрүүлэх
宗教を広める
to promote religion
уламжлал, шинэчлэлийг хослуулах
伝統と改革を組み合わせる
to combine tradition and reform
ардчилсан чиг шугам
民主的路線
democratic line
үндэсний өвөрмөц онцлог
民族的独自性
national distinctive characteristics
бүх монгол овогтноо нэгтгэх
全モンゴル系民族を統合する
to unite all Mongol peoples
социалист чиг шугам
社会主義路線
socialist line
байр суурийн зөрөлдөөн
立場の対立
difference/conflict of positions
улс төрийн тавцангаас зайлуулах
政治舞台から排除する
to remove from the political stage
нам капитал хөрөнгөтний хөрөнгөжих үүсэн
party capital and bourgeois enrichment
party capital and bourgeois enrichment
ард түмний сонгосон төлөөлөгчид
人民が選んだ代表者
representatives elected by the people
үндэсний ардчилсан үзэлтнүүд
民族民主主義者
national democratic thinkers/figures
шинэчлэлийн бодлого
改革政策
reform policy
ардчилсан өөрчлөлтөө гүнзгийрүүлэх
民主改革を深化させる
to deepen democratic reforms
ардын төрийн ёс суртал
人民国家の倫理・思想
ethos of the people’s state
намын удирдах байгууллага
党指導機関
party leading body
боловсруулах
選鉱する
beneficiate
нийгэм журам
社会主義
socialism
хуучин байгууллыг дахин сэргээх
旧体制を復活させる
to restore the old order
нам, эвлэлийн гишүүд
党・青年同盟の成員
party and youth league members
хөрөнгөтний ардчилсан бүгд найрамдах улсын шинж чанар
ブルジョワ民主共和国としての性格
character of a bourgeois-democratic republic
үндэсний ардчилсан үзлийг чиг баримжаа болгох
民族民主主義を指針とする
to take national-democratic ideas as a guiding orientation
нэг хүний дарангуйлал
一人独裁
one-man dictatorship
ганцаар захирах
独裁的に支配する
to rule alone
намч байр суурь
党派的立場
party-minded stance
Коминтерн
コミンテルン
Comintern
文書・条約・法 Баримт бичиг, гэрээ ба хууль 38
歴史上の法律、憲法草案、条約、綱領、布告と関連法概念の用語。
Эрмэлзэх арван зүйл
十項目綱領
Ten Aspirations / ten-point program
Зарга
ザルガ／評議会
Zarga; council/court
Үндсэн хуулийн төсөл
憲法草案
draft constitution
эрх чөлөө
自由
freedom
дарлал мөлжлөггүй
抑圧・搾取のない
free from oppression and exploitation
ард түмнээ адил тэгш үзэх
人民を平等に扱う
to treat the people equally
сүсэг бишрэлийг хүндэтгэх
信仰を尊重する
to respect religious faith
Засгийн газраас төр шашны хэргийг тусгаарлан явуулах тухай хууль
政教分離法
law on separating state and religious affairs
үзэл бодол, шашин шүтлэгээр ялгаварлан гадуурхах
思想・宗教によって差別する
to discriminate by ideology and religion
иргэдийн сүсэглэн шүтэх эрх
市民の信仰の自由
citizens’ right to religious belief
хил даван нүүх
国境を越えて移住・逃亡する
to move across the border
тогтоох байгууллагын гишүүд
司法・執行機関の構成員
members of enforcement/judicial bodies
дүрвэгсэд
難民・逃亡者
refugees; escapees
яллуулах
有罪にする・処罰する
to sentence; to convict
тонож дээрэмдэх
略奪する
to plunder and loot
цаазлан хороох ял
死刑
death penalty
хорих ял
禁錮刑・懲役刑
prison sentence
хууль дүрэм, заавар журмыг хянан үзэх
法令・規則・指示を見直す
to review laws, regulations, and instructions
шүтэх, сүсэглэх эрх
信仰する権利
right to worship and believe
хууль ёсыг ноцтой завхруулах
法秩序を重大に歪める
to seriously distort legality
хүний эрхийг бүдүүлгээр зөрчих
人権を粗暴に侵害する
to grossly violate human rights
сэжиг таавраар дайчлан баривчлах
疑念・推測で動員逮捕する
to arrest based on suspicion and conjecture
мөрдөн байцаалтыг хууль бус аргаар явуулах
違法な方法で取り調べる
to conduct investigation by illegal methods
тулган хавчих
圧迫して自白を迫る
to coerce by pressure
хуурамч хэрэг зохиох
虚偽事件を捏造する
to fabricate a false case
хорон сүйтгэх ажиллагаа
破壊工作
sabotage
тамлан зовоож хороох
拷問して殺害する
to torture and kill
олон нийтийн өмнө ил гал тавьж устгах
公衆の面前で火をつけて焼却する
to burn publicly in front of the masses
цаазаар авах
死刑にする
to execute; to sentence to death
хорих ял ногдуулах
禁錮刑・懲役刑を科す
to impose imprisonment
үнэлгээ үзэлтэн хэмээн хэлмэгдүүлэх
評価主義者として迫害する
to repress as an 'evaluationist'
хүний нэр төр, нандин чанарыг гутаах
人の名誉と尊厳を傷つける
to degrade human honor and dignity
цэргийн холбооны гэрээ
軍事同盟条約
military alliance treaty
Хиагтын гурван улсын гэрээ
キャフタ三国協定
Tripartite Treaty of Kyakhta
тулган шаардах бичиг
最後通牒
ultimatum
Тангарагийн гэрээ
誓約協定
Oath Agreement
Халх журам
ハルハ・ジュラム
Khalkha Juram
уул уурхайн дүрэм
鉱業規則
mining regulation
軍事史と外交 Цэргийн түүх ба гадаад харилцаа 52
武装闘争、軍隊と作戦、外交、モンゴルをめぐる対外関係の変化に関わる用語。
зэвсэгт бослого тэмцэл
武装蜂起・武装闘争
armed rebellion and struggle
Зүүнгарын босогчид
ジュンガル反乱軍
Dzungar rebels
цагаантны эсрэг тэмцэх
白軍に対抗して戦う
to struggle against the White forces
зэвсэгт бослого
武装蜂起
armed uprising
сумдыг түйвээн хүрээгээ тэлэх
郡を荒らしながら勢力範囲を広げる
to expand the area of action by disturbing sums
босогчид
反乱者
insurgents; rebels
бие даасан төрийн бодлого
独立した国家政策
independent state policy
дипломат арга
外交的手段
diplomatic means
цагдаа
警備・警察任務
guard/policing duty
цэргийн алба
軍役
military service
Урианхай цэрэг
ウリャンハイ兵
Uriankhai troops
Хотгойд цэрэг
ホトゴイド兵
Khotgoid troops
Халх цэрэг
ハルハ兵
Khalkha troops
де-факто
事実上の
de facto
цэргийн хүчээ зузаатгах
軍事力を増強する
to increase military strength
байнгын цэрэг
常備軍
standing army
зэвсгийн засварын газар
武器修理場
weapons repair workshop
их гүрнүүдийн бодлого
大国政策
policy of great powers
тулган шаардлага
最後通牒・強要要求
ultimatum; coercive demand
гадаад дэмжлэг тусламж
外国からの支援・援助
foreign support and assistance
санхүүгийн тусламж
財政援助
financial assistance
зэвсгээр туслах
武器援助する
to provide arms assistance
цагаантны цэрэг
白軍
White Army troops
журамт цэрэг
義勇軍・革命軍
partisan/revolutionary troops
цэргийн хүч
軍事力
military force
гамин цэрэг
中国軍・ガミン兵
Chinese Republican troops; gamin troops
Нийслэл Хүрээг чөлөөлөх
首都フレーを解放する
to liberate Capital Khüree
цагаан цэргээс чөлөөлөх
白軍から解放する
to liberate from White Army forces
дипломат харилцаа
外交関係
diplomatic relations
бүрэн эрхт төлөөлөгч
全権代表
plenipotentiary representative
улс төр, эдийн засгийн тааламжтай харилцаа
政治・経済上の友好関係
favorable political and economic relations
ЗОУ-ын халхавч нөмөр
ソビエト・ロシアの後ろ盾
protection/backing of Soviet Russia
хөгжлийн чиг шугам
発展路線
development path
эв найрамдлыг эрхэмлэх
友好・和合を重んじる
to value harmony and amity
боловсрон хөгжих
文明的に発展する
to develop in a civilized way
найрамдалт харилцаа
友好関係
friendly relations
хамтын ажиллагаа хөгжүүлэх
協力関係を発展させる
to develop cooperation
дайрагч отряд
突撃隊
assault detachment
хүчирхийлэл
暴力
violence
засгаас авсан арга хэмжээ
政府の措置
measures taken by the government
шар цэрэг
黄色軍・宗教系軍勢
yellow troops
бослогыг дарах
反乱を鎮圧する
to suppress an uprising
хувьсгалт цэрэг
革命軍
revolutionary army
тусгай морьт хороо
特別騎兵連隊
special cavalry regiment
дарах үндсэн арга хэмжээ
鎮圧の基本措置
basic measures for suppression
оршин тогтноход аюул занал
存立への脅威
threat to existence
иргэний дайны шинж чанартай
内戦的性格をもつ
having the character of civil war
хүчний байгууллага
治安・強制機関
coercive/security institution
БНМАУ-ын нутагт тагнуул үйлдэх
モンゴル人民共和国領内で諜報活動を行う
to conduct espionage in the territory of the MPR
Японы түшиг тулгуур
日本の拠点・支柱
Japanese support base
геополитикийн ашиг сонирхол
地政学的利益
geopolitical interest
5 замын цэрэг
五路軍
five-route army
経済・社会・文化の変容 Эдийн засаг, нийгэм ба соёлын өөрчлөлт 86
経済改革、社会構造、教育、文化、生産、税制、暮らしの変化に関わる用語。
хуучин нийгмийн харилцааг халах
旧社会関係を廃止する
to abolish old social relations
Шинэ засгийн бодлого
新政政策
New Administration Policy; New Policies
алба гувчуур
貢納・賦課
tribute and levy
алба
賦役・税役
service obligation; levy
гувчуур
貢納・領主税
tribute; lordly levy
Ноёд, тайж нарын авах гувчуур
諸侯・タイジが徴収する貢納
levies taken by nobles and taiji
Жавзандамба хутагтын шавь нарын алба
ジェブツンダンパ・ホトクトのシャビの賦役
service obligations of Jebtsundamba Khutagt’s shavi dependents
худалдаа-мөнгө хүүлэгч
商人・高利貸し
merchant-moneylender
эдийн засгийн өрөөсгөл байдал
経済的不均衡
economic imbalance
хятадын пүүс
中国商店・商社
Chinese firm/shop
алба татвар
賦役・税負担
service obligation and taxation
аж ахуй, эдийн засгийг сэргээн хөгжүүлэх
産業・経済を復興発展させる
to revive and develop economy and production
савангийн үйлдвэр
石鹸工場
soap factory
цахилгаан гэрлийн хороо
電灯委員会・電灯局
electric lighting committee
ашгийн татвар
利益税
profit tax
Хятадын худалдаа мөнгө хүүллийн үйл ажиллагаа
中国商人・高利貸し活動
Chinese trade and moneylending activities
гаальгүй худалдаа
無関税貿易
duty-free trade
Харилцан туслах хоршоо
相互扶助協同組合
mutual aid cooperative
үндэсний банк
国立銀行
national bank
мөнгөн тэмдэгт
通貨
currency
улсын зээл
国家融資
state loan
үндсэн баялаг
基幹資源
basic/national wealth
санхүү, банкны тогтолцоо
財政・銀行制度
finance and banking system
бусдыг мөлжихгүй нийтээр тэгш хөрөнгөжих
他者を搾取せず全体として平等に豊かになる
to become collectively prosperous without exploiting others
хувийн үйлдвэрлэл, үйлчилгээ
民間生産・サービス
private production and services
дотоодын гааль
国内関税
internal customs duty
коммун
コミューン
commune
артель
アルテリ
artel
нөхөрлөл
パートナーシップ
Partnership
албан татварын бодлого
租税政策
tax policy
эн тэнцүүхэн хөгжүүлэх
均等に発展させる
to develop equally
төрийн татвар ногдуулах
国家税を課す
to impose state tax
үндэсний соёлын өв
民族文化遺産
national cultural heritage
эзэн, хамжлагын харилцаа
主人・隷属民関係
master-dependent relationship
эх түүх
祖国の歴史
native/national history
түүхэн хариуцлага
歴史的責任
historical responsibility
бэлэг сэлт
贈答品
gifts; presents
шан харамж
褒賞・報奨
reward; gratuity
бэхлэлт шивээ
砦・防塞
fortification; stockade
их нүүдэл
大移動
great migration
гадаад нөхцөл байдал
外的状況
external conditions
дотоод нөхцөл байдал
内的状況
internal conditions
хамрал
巻き込み・関与
involvement; entanglement
барьцаа хүмүүс
人質
hostages
өртөө
駅伝・宿駅
relay station; postal station
газар хагалбарлах
土地を耕作地として開く
to open land for cultivation
мөлжлөг
搾取
exploitation
эрхшээл
支配下・従属
domination; subjection
цэргийн сургууль
軍学校
military school
мал сүргээ өсгөн үржүүлэх
家畜群を増やし繁殖させる
to increase and breed livestock
малын эмч
獣医
veterinarian
малын гоц халдварт өвчин
家畜の悪性伝染病
highly contagious livestock disease
албаны тариалан
官営農業
official/state agriculture
буцалтгүйгээр өгөх
無償供与する
to provide without repayment
орос хэл, бичгийн сургууль
ロシア語・文字学校
Russian language and writing school
гадаад орчин
対外環境
external environment
санамсаргүй өрнөсөн хэрэг явдал
偶発的に起きた出来事
accidental event
техник хэрэгсэл
技術装備
technical equipment
морин цаг
午の刻
hour of the horse
соёл боловсролыг эрхэмлэх
文化・教育を重んじる
to value culture and education
бага сургууль
小学校
primary school
Багшийн сургууль
師範学校
teacher training school
багш бэлтгэх
教師を養成する
to train teachers
ЗОУ-д сургах
ソビエト・ロシアへ留学させる
to send students to Soviet Russia for study
Монгол үсгийн цагаан толгой
モンゴル文字のアルファベット
Mongolian Alphabet
уламжлалт эмчилгээ
伝統医療
traditional medicine
орчин үеийн эмнэлэг
近代病院
modern hospital
судалгааны ажил явуулах
研究活動を行う
to conduct research work
гадаад хүчин зүйл
外的要因
external factor
шат дараалан хөгжих
段階的に発展する
to develop step by step
уламжлалаа харгалзах
伝統を考慮する
to take tradition into account
хүүхдүүдээ гадаадад сургах
子弟を海外留学させる
to send children/students abroad for study
хэрцгийлэл
残虐行為
cruelty; brutality
жасын мал
寺院財産の家畜
monastery treasury livestock
албадан оруулах
強制加入させる
to force into joining
хэвийн аж төрөх боломжгүй болох
通常の生活が不可能になる
normal livelihood became impossible
хөгжлийн хэвийн зам
正常な発展路線
normal path of development
бичиг үсэг үл мэдэх хүмүүсийг сургах
非識字者を教育する
to educate illiterate people
бичиг үсгийн түвшин дээшлэх
識字率が向上する
literacy level rose
ургамлын нэр төрлийг бүртгэх
植物種名を記録する
to register plant species and names
ургамал, хөрс, ус бэлчээрийн судалгаа
植物・土壌・水・牧草地調査
research on plants, soil, water, and pasture
физик газарзүйн зураг
自然地理地図
physical-geographical map
ном хэвлэлийн ажил
出版事業
publishing work
соёлын гэгээрэл
文化啓蒙
cultural enlightenment
өргөтгөх
拡大する
to expand
сохроор даган хүлээн зөвшөөрөх
盲目的に受け入れる
to accept blindly
社会主義時代 Социализмын үе 84
社会主義建設、集団化、新転換政策、政治的抑圧、関連する社会政策の用語。
төр шашны хэргийг тусгаарлах
政教を分離する
to separate state and religious affairs
сүм хийдийг хаах
寺院を閉鎖する
to close monasteries
улсын нам засаг
党・政府
party and government
Ардын Засгийн газрыг бэхжүүлэх
人民政府を強化する
to strengthen the People’s Government
үзэл суртлын ажил
思想・宣伝工作
ideological work
МАХН-ыг большевикчлах
モンゴル人民革命党をボリシェヴィキ化する
to Bolshevize the MPRP
нийгмийн социалист загвар
社会主義的社会モデル
socialist social model
төрийн эргэлт
政変・クーデター
political coup
барууны хэлбэрэлт
右傾偏向
right deviation
зүүний хэсгийг дэмжих
左派を支援する
to support the left wing
барууны аюул
右派の危険
rightist danger
нийгэм журмыг шууд байгуулах
社会主義を直接建設する
to directly build socialism
БНМАУ-ыг хөрөнгөтний бус замаар нийгэм журамд оруулах
非資本主義的発展路線で社会主義へ移行させる
to lead the MPR to socialism through a non-capitalist path
богино хугацаанд нийгэм журмыг байгуулах
短期間で社会主義を建設する
to build socialism in a short period
зүүн алдаа завхрал
左傾の誤り・逸脱
leftist errors and excesses
нам эвлэл, төрийн албанаас баруутан нэрээр цэвэрлэх
右派として党・青年団・国家機関から粛清する
to purge people from party, youth league, and state offices as rightists
шашинтай тэмцэх
宗教と闘う
to struggle against religion
зүүнтний алдаа завхрал
左傾の誤り・逸脱
leftist errors and excesses
нийгэм журмыг хурдавчлан байгуулах
社会主義建設を急ぐ
to accelerate socialist construction
тоталитар дэглэм
全体主義体制
totalitarian regime
ардын дайсан
人民の敵
enemy of the people
цэвэрлэх
粛清する・一掃する
to purge; to clear out
ангич үзэл онол
階級的イデオロギー・理論
class-based ideology and theory
ангигүй тэмцэл
階級なき闘争
classless struggle
лам нарыг албадан хар болгох
僧侶を強制還俗させる
to forcibly secularize lamas
дүрвэх хөдөлгөөн
逃亡運動・避難移動
flight/refugee movement
олны өмнө буудан хороох
公開銃殺する
to execute by shooting in public
чинээлэг ардыг хавчих явдлыг зогсоох
富裕民への圧迫を停止する
to stop suppressing wealthy commoners
шашин шүтлэгийг бүрэн чөлөөтэй болгох
信教を完全に自由化する
to make religious worship fully free
шинэчлэн боловсруулах
改訂する
to revise; to redraft
өргөн олны сүсэг бишрэлийг хүчээр хориглох
大衆の信仰を力で禁止する
to forcibly prohibit popular religious belief
хэлмэгдүүлэлт
弾圧・迫害
repression; persecution
лам нарын эсрэг тэмцэх
僧侶に対して闘争する
to struggle against lamas
хувийн өмч хөрөнгийг хураах
私有財産を没収する
to confiscate private property
нийгмийн бүх давхаргыг устгах
社会階層全体を消滅させる
to eliminate whole social strata
чинээлэг ардын эсрэг тэмцэх
富裕民と闘う
to struggle against wealthy commoners
их хэлмэгдүүлэлт
大粛清・大弾圧
Great Repression
олноор нь баривчлан цаазлах
大量逮捕・処刑する
to arrest and execute en masse
сүм хийдийг устгах
寺院を破壊する
to destroy monasteries
шашны хөрөнгийг хураах
宗教財産を没収する
to confiscate religious property
улс төрийн хэлмэгдүүлэлт
政治的弾圧
political repression
социалист байгуулалтын үеийн хэлмэгдүүлэлт
社会主義建設期の弾圧
repression during socialist construction
нам, захиргааны арга хэмжээгээр шийтгэх
党・行政措置で処罰する
to punish by party and administrative measures
үзэл бодлоор хавчин гадуурхах
思想を理由に排斥・差別する
to persecute by opinion or ideology
хувийн худалдаа, тээвэр, үйлчилгээг хязгаарлах
私的商業・運輸・サービスを制限する
to restrict private trade, transport, and services
зүүнтнүүдийн алдаатай бодлого
左派の誤った政策
erroneous policy of the leftists
Засгийн бодлогыг засах
政府政策を修正する
to correct government policy
Шинэ эргэлтийн бодлого
新転換政策
New Turn Policy
улс орныг хямралаас гаргах
国を危機から脱出させる
to bring the country out of crisis
баривчлах ажиллагаа
逮捕作戦
arrest operation
язгууртан, чинээлэг иргэдийн хөрөнгө хураах
貴族・富裕層の財産没収
confiscation of aristocrats’ and wealthy citizens’ property
сүм хийдийн хөрөнгө хураах
寺院財産を没収する
to confiscate monastery property
гадаад худалдаанд онц эрх тогтоох
対外貿易に独占権を設定する
to establish monopoly rights in foreign trade
хувийн өмч, хувийн хөдөлмөрийг устгах
私有財産と私的労働を廃止する
to abolish private property and private labor
энгийн худалдаа, жин тээврийг шахах
一般商業と隊商輸送を圧迫する
to squeeze ordinary trade and caravan transport
бараа таваарын хомсдол
物資不足
shortage of goods
амьдралын түвшин доройтох
生活水準が低下する
decline in living standards
албан татварын онцгой бодлого
特別課税政策
special taxation policy
жасын компани
寺院財産会社政策
monastery-company policy
чинээлэг хэсгийн мал хөрөнгө хураах
富裕層の家畜・財産を没収する
to confiscate the livestock and property of the wealthy
хөрөнгө хураах
財産を没収する
to confiscate property
хамтрал
協同組合・集団農場
collective/cooperative
нийгэмчилсэн мал хөрөнгө
社会化された家畜財産
socialized livestock property
эдийн засаг, нийгмийн амьдрал гүнзгий хямрах
経済・社会生活が深刻に危機化する
economy and social life fell into deep crisis
энгийн нэгдлүүдийг байгуулах
普通協同組合を設立する
to establish ordinary associations/cooperatives
ардын аж ахуйтны хувийн идэвх санаачилга
民衆経営者の私的活力と主体性
private initiative of common herders/producers
баяжих, хөрөнгөжихийг сайшаан дэмжих
豊かになること・財産を築くことを奨励する
to encourage becoming prosperous and accumulating property
хувийн хөдөлмөр, худалдааг хөгжүүлэх
私的労働と商業を発展させる
to develop private labor and trade
дундад ардуудад хөнгөлөлт үзүүлэх
中間層民に減免を与える
to provide relief to middle peasants/commoners
улс, хоршооллын байгууллага
国家・協同組合組織
state and cooperative organizations
хувь хүмүүст зээл олгох
個人に融資する
to provide loans to individuals
мал сүргээс хураах албан татварыг хөнгөвчлөх
家畜税を軽減する
to ease livestock taxation
нийтийн аж ахуйтанд зээл олгох
all producers to receive loans
全ての経営者に融資する
өмчийн бүх хэвшлийг дэмжих
あらゆる所有形態を支援する
to support all forms of ownership
аж үйлдвэрийг хөгжүүлэх
工業を発展させる
to develop industry
улсын үйлдвэрийн газар
国営工場
state industrial enterprise
хоршоолсон гар үйлдвэр
協同組合手工業
cooperative handicraft industry
хувийн гар урлал
私的手工業
private handicraft
Аж үйлдвэрийн комбинат
産業コンビナート
industrial combine
үндэсний аж үйлдвэрийн суурь тавигдах
民族工業の基礎が築かれる
foundation of national industry was laid
лам нарт хэт өндөр татвар ногдуулах
僧侶に過重課税する
to impose excessively high taxes on lamas
мал сүргийг нийгэмчлэх
家畜群を社会化する
to socialize livestock herds
хамтралжуулах бодлого
集団化政策
collectivization policy
хамтрал, коммуныг татан буулгах
協同組合・コミューンを解散する
to dissolve collectives and communes
民主化への移行 Ардчилсан шилжилт 1
1990年民主革命と民主的政治体制への移行に関わる用語。