ことわざ
人格・徳
全 150 件
аавыгаа амьдад арзайх сахал бүү тавь⭐⭐
父が生きているうちは、髭をもじゃもじゃと生やしてはならない
When your father is alive, you are not allowed to have a pointed-whiskered beard
≈ 親の目の黒いうち ≈ While parents are alive.
аальгүй хүн үгэнд унах, агсам морь нүхэнд унах⭐⭐
自制心のない女は言葉に堕ちる、頑固な馬は穴に落ちる
A woman who lacks self control falls in a word, Stubborn horse falls into a hole
≈ 油断大敵 ≈ Carelessness is the enemy.
аальгүйгээс хамаргүй нь дээр⭐⭐⭐
浮気者より鼻がない方がまし
It is better not to have a nose than to be flirtatious
ааш зангийн номхон нь дээр, адуу малын тарган нь дээр⭐⭐
性格は穏やかなのが一番、家畜は太っているのが一番
Humility is higher than all of the character traits, Fatness is better for livestock
авахдаа уургын морь шиг, өгөхдөө ургаа хад шиг⭐⭐⭐
欲しいときは強い馬のよう、あげるときは岩のよう
When you want something from others, you are like a strong horse; When you want to give something to others, you are like a rock
авснаа мартах нь адгийн шинж, эргүүлж өгөх нь эрхэм шинж⭐⭐
借りて忘れるは最悪、返すは最良
Taking then forgetting is really bad, Giving back is precious
≈ 恩を忘れるな ≈ A grateful mind is a great mind.
аймхай хүн зуу үхнэ, баатар хүн нэг үхнэ⭐⭐⭐
臆病者は百度死に、英雄は一度だけ死ぬ
A person who scares easily dies a hundred times, A hero dies only once
≈ 臆病者は死ぬ前に何度も死ぬ ≈ Cowards die many times before their deaths.
алдыг нь аваад дэлэм дээр нь, атгыг нь аваад чимх нь дээр нь⭐⭐⭐
一尋を取ってまだ半尋、一握りを取ってまだ一つまみ
Take up to a half of a fathom, Take almost all of a handful
≈ 欲張りは身を滅ぼす ≈ Grasp all, lose all.
алиа нь солио болжээ⭐
冗談が狂気になった
Joke turns to craziness
≈ 過ぎたるは及ばざるが如し ≈ Too much of a good thing.
алтыг нь аваад авдрыг нь хаях, үрийг нь аваад эхийг нь хаях⭐⭐⭐
金を取って箱を捨てる、子を取って母を捨てる
Takes gold, throws away the trunk; Takes the child, throws away the mother
≈ 魚を得て筌を忘る ≈ Once on shore, we pray no more.
амиа борлуулж довоо шарлуулах⭐⭐⭐
自分だけを養い、身近なものだけを世話する
Caring for just yourself, Taking care of what is close to you
≈ 我田引水 ≈ Feathering one's own nest.
арслангийн (галзуу барын) аманд гараа хийхээс ч буцахгүй⭐⭐⭐
獅子（狂った虎）の口に手を入れても引かない
Into the lion's (mad tiger's) mouth, does not draw his hand back
≈ 虎穴に入らずんば虎子を得ず ≈ Nothing ventured, nothing gained.
асуухаар асгачих (асга), асууж өгөхөөр асгаж орхи⭐⭐⭐
聞くより注げ、聞いてあげるより注いでしまえ
Instead of asking, throw away; Instead of asking to give, just give it
ачийг бачаар, тусыг усаар⭐⭐⭐
恩を仇で返す、助けを水で返す
Bad deed repays good deed, Bad deed repays help
≈ 恩を仇で返す ≈ Bite the hand that feeds you.
байна гэж бүү бард, бага гэж бүү чамла⭐⭐
あるからと驕るな、少ないからと嘆くな
Do not be proud of what you have, Do not be dissatisfied with small things
≈ 足るを知る
бардам хүнд багш үгүй, эвдрэх юманд эзэн үгүй⭐⭐
傲慢な者に師はいない、壊れ物に主はいない
The proud man has no teacher, The broken thing has no owner
≈ 驕る者久しからず ≈ Pride goes before a fall.
бардамд сайн үгүй, шалданд дулаан үгүй⭐
傲慢に良いことはなく、裸に暖かさはない
There is no good when you are proud, It is not warm if you do not have clothes
≈ 驕る者久しからず ≈ Pride goes before a fall.
бариу гутал хөлд халтай, бардам зан аминд халтай⭐⭐
窮屈な靴は足に悪い、傲慢な性格は人生に悪い
Tight shoes are not good for the feet, Proud character is not good for life
≈ 身の丈に合わぬ ≈ Cut your coat according to your cloth.
баян гэж бүү сагсуур, баатар гэж бүү бард⭐⭐
金持ちだからと傲るな、英雄だからと威張るな
Do not be proud that you are rich, Do not be arrogant that you are a hero
≈ 驕る者久しからず ≈ Pride goes before a fall.
биеийн бөхөөр нэгийг, сэтгэлийн бөхөөр арвыг⭐⭐⭐
体の粘りで一つに勝ち、心の粘りで十に勝つ
Tenacity of body wins one, Tenacity of soul wins ten
≈ 精神一到何事か成らざらん
биеэ засаад гэрээ зас, гэрээ засаад төрөө зас⭐⭐⭐
まず自分を正せ、次に家を正せ、家を正せば国を正せる
Fix yourself, then fix your home; Fix your home, then fix your state
≈ 修身斉家治国平天下 ≈ Charity begins at home.
бороотой боловч болзоондоо, хуртай боловч хугацаандаа⭐⭐
雨でも約束に行け、雪でも時間を守れ
Even if it is rainy, come to the appointment; Even if it is snowy, be on time
≈ 武士に二言はない ≈ A man is as good as his word.
будаач будаач гэхээр сахлаа будах⭐⭐⭐
絵描きと言われて髭まで塗る
When people say you are a good painter, you even paint your beard
≈ おだてられて木に登る
булхай буруу хандана, булчин гадагшаа хандана⭐⭐
偽る者は間違った方向へ行く、筋肉は外に向かう
He who acts falsely will move in the wrong direction, Muscle will move outside
буруу олзноос зөв гарз дээр⭐⭐
不正な利益より正当な損失がまし
Honest loss is better than spoils gotten dishonestly
≈ 正直は一生の宝
бусдын юмаар будаалах, хүний юмаар хүүдэгнэх⭐⭐⭐
他人の物で宴を開く、他人の物で贅沢する
To make a banquet with other's things, To lavishly use other's things
≈ 他人の褌で相撲を取る
бэрхэд бүү цухалд, хялбарт бүү ханхалз⭐⭐
難しいことに苛立つな、易しいことに驕るな
Do not be irritable with difficult things, Do not be proud with easy things
≈ 勝って兜の緒を締めよ
гай ирвэл хүнд, гавъяа ирвэл өөрт⭐⭐
災いは人に、功績は自分に
Trouble is for others, Praise is for me
галуу явбал дуутай, хүн явбал нэртэй⭐⭐
雁は鳴き声と共に行き、人は名と共に行く
If a goose, goes with its honking; If a man, goes with his name
≈ 名は体を表す
ганган хүний үхэл хавар намар (хоёрт)⭐⭐⭐
おしゃれな女は春か秋に死ぬ
A fashionable woman dies in spring or fall
≈ 美人薄命
гараар аваад хөлөөр хаях⭐⭐
手で取って足で捨てる
Take by the hand, throw it by the leg
≈ 恩を仇で返す ≈ Bite the hand that feeds you.
гуймхай байж голомхой⭐⭐⭐
もらっておいて文句を言う
Even though asking and getting, rejecting
гуйна гэдэг гутамшиг, гуйлгана гэдэг гайхамшиг⭐⭐⭐
人に乞うは恥、人に乞われるは誉れ
Begging from others is a disgrace, Being begged is wonderful
гэрт цочсон нохой, гадаа гарч хонь үргээх⭐⭐
ゲルで驚いた犬は、外で羊を驚かす
The dog who is afraid in the ger, Scares the animals outside
≈ 内弁慶 ≈ A lion at home, a mouse abroad.
далайг бүү янд, эрийг бүү бас⭐⭐⭐
海を測るな、人を見下すな
Do not measure the sea, Do not look down on a man
дундуур дундуур гэсээр, долоо нэмүүлэх⭐⭐⭐
半分半分と言いながら、七回おかわり
Saying half half, Served seven times
дуудах нэрийг эцэг эх өгдөг, дуурсах нэрийг өөрөө олдог⭐⭐⭐
呼び名は親がつける、名声は自分で作る
Parents will give a name for you, You will decide to make it famous
дээгүүр зантай, доогуур гүйдэлтэй⭐⭐
高慢な性格、卑しい行動
A haughty person, A low running person
дээлээ шинэд нь, нэрээ цэвэрт нь хайрла⭐⭐
デールは新しいうちに大切に、名は清いうちに大切に
Take care of your deel when it is new, Take care of your name while it is clean
≈ 名こそ惜しけれ ≈ A good name is better than riches.
дүлийдээ найдаж унгараг⭐⭐
耳が聞こえないことを頼りにおならをする
If you trust your deafness there is a fart