モンゴルのことわざ
共同体
「共同体」の文脈で絞り込んだ一覧です。
салаа ихтэй модны шувуу олон, санаа сайтай айлын зочин олон
FLAG
A tree with many branches has many birds, A family with good thoughts has many visitors
сохрын газар сохор, доголонгийн газар доголон
郷に入っては郷に従え
Be blind in a place for the blind, Be lame in a place for the lame
танилтай бол талын чинээ, танилгүй бол алгын чинээ
知人があれば草原ほど広く、知人がなければ手のひらほど狭い
With acquaintances the world is as wide as the steppe, without them as small as a palm
тогоо хагаравч тулгандаа олгой хагаравч гэдсэндээ
鍋が割れても五徳の上、腸が破れても腹の中
Though the pot cracks it stays on the trivet; though the gut bursts it stays in the belly
толгой хагаравч малгай дотроо, олгой хагаравч тогоон дотроо
Even if the head is injured, it is inside the hat; Even if the intestine breaks, it is still in the pot
тоонотой (тооно дор) гэрт толгой холбож, тостой (тогооны дэргэд) тогоонд хошуу холбож, бие биеэ итгэж, би чи-гүй болох
トオノ（ゲルの天井）のある家で頭を合わせ、油（鍋）のそばで鼻先を突き合わせ、互いに信頼し合って、「私」だの「お前」だのという垣根をなくす
Joining heads under one ger crown, joining faces at one pot, trusting one another until there is no 'I' and no 'you'
төр амгалан бол, түмэн амгалан
国が平和なら、民も平和
If government is peaceful, People are peaceful
төрийн нуруу түвшин бол, түмний нуруу амар
国の背筋が安定していれば、民の背も楽
If the government's back is stable, People's backs rest
төрийн нуруу төвшин бол, түмэн олон амгалан
国の背筋が真っ直ぐなら、民は平和
If the government's back is upright, Many people are peaceful
ураг муудвал удмаа түшдэг, тураг муудвал уулаа түшдэг
義理の親が悪くなれば親戚を頼り、野生の羊が弱れば山を頼る
If the in-laws become bad, a person can lean on his relatives; If wild sheep become weak, they can lean on the mountain
ураг төрлийн хол нь дээр, уул усны ойр нь дээр
親戚は遠い方が良く、山と水は近い方が良い
Being far is better for relatives, Being close is better for mountain and water
урагшгүй ноёнтонд, ухаангүй албат
不運な領主には無知な家来
To an unsuccessful lord, Unintelligent servants
уран хүн ирвэл учиг нэмнэ, улцан хүн ирвэл нулимс нэмнэ
裁縫師が来れば縫い物が進み、泣き腫らした人が来れば涙が増える
If a seamstress comes there will be help with sewing, If a person with puffy eyes comes there will be tears
усаа голоод муу гэвэл юугаа уух вэ, ургаа голоод муу гэвэл хэнийгээ түших вэ?
水をけなして悪いと言うなら何を飲むのか、親戚をけなして悪いと言うなら誰を頼るのか？
If you scorn your water as bad, what will you drink? If you scorn your kin as bad, whom will you lean on?
усы нь уувал, ёсы нь дага
水を飲めば、その土地の慣習に従え
If you drink the water, You need to follow the traditions
ухаангүй ноёнд, урагшгүй албат
知恵のない領主には出世しない家来
An unintelligent master has unsuccessful slaves
учирсан элэгний тогтуун нь сайн, ус түлээний ойр нь сайн
心を許せる身内は穏やかなのが良く、水や薪が近いのが良い
Kin you meet are best when steady, water and firewood are best when near
хаанаасаа хаалгач нь, хатнаасаа аягач нь
門番は王より上、給仕は王妃より上
The doorman is more than the king, The cup bearer is more than the queen
хар ч гэсэн хааны хишиг, бор ч гэсэн богдын хишиг
黒くても王の恩恵、茶色でも活仏の恩恵
Even if black, it is still the king's gift; Even if brown, it is still the bogd's gift
харахад тарган сайхан, дуулахад мэнд сайхан
太った家畜を見るのは良く、良い挨拶を聞くのは良い
Looking at fat animals is nice, Hearing a good greeting is nice
хаяа багтаж бууж, хоншоор багтаж идэх
ゲルを近くに建て、一緒に食事をする
Place gers near, Eat food together
хог новгүй бол гэр цэвэр хэрүүл шуугиангүй бол сэтгэл амар
塵芥がなければ家は清く、諍いがなければ心は安らか
Without refuse the home is clean; without quarrelling the heart is at peace
хоёр хүн явбал нэг нь ахлах, нэг хүн явбал малгай нь ахлах
二人で行けば一人が率い、一人で行けば帽子が率いる
If two people go, one will lead; If one person goes, his hat will lead
хэдэр хүн хээр, хэдрэг мод гадаа
気難しい人は野原に、曲がった木は外に
A cranky person out in the wilderness, A curvy wood outside