すべてのことわざ

болсон идээнээс бүү буц

できあがった食べ物から引き返すな

Do not turn away from food already prepared

болсон идээнээс бүү зайл, болшгүй хүний үгэнд бүү ор

出来た料理を断るな、悪人の言葉に従うな

Do not decline cooked food, Do not follow a bad person's word

боол хүнд буруу тасрахгүй, буруу хажууд сүүдэр тасрахгүй

奴隷の過ちに終わりはなく、影に終わりはない

There is no end to the slave's mistakes, There is no end to the shadow on the wrong side

боол хүнд ноён олон, богтос маханд шөрмөс олон

奴隷には主人が多く、前脚には筋が多い

Slaves have many masters, Foreleg has lots of tendons

боохойн түрүүнд хэрээ, борооны түрүүнд шороо

狼の前には烏、雨の前には砂嵐

Before wolf there are crows, Before rain there is dust storm

бороо дээлэн дээр ус, дэлхий дээр тоос

雨のデールには水、地には塵

Water is on the deel, Dust is on the earth

Борооны дараа цув нөмрөх

雨が降り終わった後に、雨具を身にまとう。

Putting on one's raincoat after the rain has already passed.

бороотой боловч болзоондоо, хуртай боловч хугацаандаа

雨でも約束に行け、雪でも時間を守れ

Even if it is rainy, come to the appointment; Even if it is snowy, be on time

Бороотой боловч болзоондоо, хуртай боловч хугацаандаа

雨が降っても約束の日に、雹が降っても定めた時刻に。

Even if it rains, keep the appointment; even if hail falls, be on time.

босоо гийчинг зочлоход бэрх, бусгадаг морийг унахад бэрх

立っている客をもてなすのは難しい、驚いた馬に乗るのは難しい

It is hard to be hospitable to the guest who is standing up, It is hard to ride the horse that has been startled

босоо цагаан үүл огторгуйн хутгуур, болохгүй хэдэн үг сэтгэлийн хутгуур

立ちのぼる白雲は空をかき乱し、心ない数語は心をかき乱す

A rising white cloud stirs the sky; a few ill-chosen words stir the heart

будаа буруу харах хооронд шингэнэ

振り向く間に米は消化される

Rice can digest as soon as we look back

будаач будаач гэхээр сахлаа будах

絵描きと言われて髭まで塗る

When people say you are a good painter, you even paint your beard

булавч бултайна, даравч дардайна

埋めても現れる、押しても固くなる

Even if buried it shows, Even if pressed it becomes hard

Булавч бултайна, даравч дардайна

隠しても突き出て、押さえつけても膨れ出る。

Even hidden, it pokes through; even pressed down, it bulges out.

булаг булгийн ус ондоо, газар газрын ёс ондоо

泉ごとに水が違い、土地ごとに習慣が違う

Different springs have different water, Different places have different traditions

булгийн усны, эх нь тунгалаг бол, адаг нь ч мөн тунгалаг

泉の水の、源流が澄んでいれば、下流もまた澄んでいる

If the spring's source is clear, its lower course is clear too

булгийн эх нь булингартай бол адаг нь булингартай

川の源が濁れば下流も濁る

If the source of the stream is dirty, the end is also dirty

булхай буруу хандана, булчин гадагшаа хандана

偽る者は間違った方向へ行く、筋肉は外に向かう

He who acts falsely will move in the wrong direction, Muscle will move outside

бурмаар тэтгэхээр урмаар тэтгэ

飴で育てるより励ましで育てよ

It is better to feed with encouragement than with candy

буртгаа угаавал цэвэр, буруугаа хүлээвэл нөхөр

汚れを洗えば清くなり、過ちを認めれば友となる

If you wash your dirt, it will be clean; If you confess your sin, you will be friends

буруу замаар будаа тээвэл буцахдаа шороо тээнэ

間違った道で米を運べば、帰りには土を運ぶ

If you carry rice using the wrong way, when you go back you will carry dirt

буруу ишилсэн сүх шиг, будаа тарьсан бух шиг

まるで柄を挿し違えた斧、稲を植えた牡牛のよう

Like an axe with its haft set wrong, like a bull sowing rice

буруу олзноос зөв гарз дээр

不正な利益より正当な損失がまし

Honest loss is better than spoils gotten dishonestly