社会的態度・人間関係

цагаан идээний савыг хоосон буцаадаггүй⭐⭐⭐

乳製品の容器は空で返してはならない

The dairy container should not be returned empty

≈ 礼尚往来

цагийн юм цагтаа, цааз хууль улсдаа⭐⭐⭐

時にはすべてのものに時があり、国には法がある

There is a time for everything, There is a law for the country

≈ 郷に入っては郷に従え ≈ There is a time for everything.

цай ч үгүй, царай ч үгүй⭐⭐⭐

茶もなく、愛想もない

Not even tea, Not even warmth

≈ 貧すれば鈍する ≈ Poverty dulls the wit.

цувж явсан барнаас, цуглаж суусан шаазгай дээр⭐⭐⭐

列をなして歩く虎より、集まって座るカササギが良い

Crowd of sitting magpies is better than strung out tigers walking on the road

≈ 喧嘩するほど仲がいい

цусаа гартал зодолдож, тосоо гартал тэврэлдэх⭐⭐⭐

血が出るまで喧嘩し、油が出るまで抱き合う

Fight until bleeding, Hug until oily

≈ 短気は損気

чоно ч хөөрхий, хонь ч хөөрхий⭐⭐

狼も可哀想、羊も可哀想

Too bad for the wolf, Too bad for the sheep

эв түмэн лан, эрдэм мянган лан⭐⭐

和は万両、学は千両

Unity is worth ten thousand lan, Knowledge is worth one thousand lan

≈ 学問に終わりなし ≈ Unity is strength.

эв хязгааргүй, эрдэм ёроолгүй⭐⭐

友情は限りなく、学問は底がない

Friendship is limitless, Knowledge is endless

эвгүй хүн яг, эрдэмгүй хүн таг⭐⭐

協調性のない人は何もできず、学のない人は閉ざされている

Unfriendly person cannot do anything, Uneducated person is closed

≈ 壊すは易く築くは難し

эвлэвэл бүтнэ, ховловол гутна⭐⭐⭐

和すれば成り、噂すれば滅ぶ

If we reconcile, it will be fulfilled; If we gossip, it will be grievous

≈ 団結は力なり ≈ Unity is strength.

эвт шаазгай, буга барина⭐⭐⭐

仲の良いカササギは鹿を捕まえる

Friendly magpies will catch the deer

≈ United we stand, divided we fall.

эегүй хүн яг, эрдэмгүй хүн таг⭐⭐

礼儀のない人は何もできず、学のない人は道がない

The abrupt person has no communication, The person who has no knowledge has no way

эр эмийн дундуур, илжиг бүү жороол⭐⭐⭐

夫婦の間を、ロバは歩くな

A donkey should not amble between a man and his wife

эхнэрээр нь нөхрийг, эмээлээр нь морийг⭐⭐

妻を見れば夫が分かり、鞍を見れば馬が分かる

By seeing the wife, you know the husband; By seeing the saddle, you know the horse

≈ 井の中の蛙大海を知らず

янаг ихэдвэл, тэнэг ихэднэ⭐⭐

親密すぎると愚かになる

Too much intimacy will be stupid

үг дайрав уу, үйл дайрав уу⭐⭐

言葉が過ぎたか、行いが過ぎたか

Did words pass? Did actions pass?

үгэнд ижилдвээс цэцэн, илдэнд ижилдвээс баатар болно⭐⭐

言葉で友を作れば賢く、剣で友を作れば英雄になる

Making friends with good words makes you smart, Making friends with a sword makes you a hero

үнсэнд хаясан шалз шиг хоцрох⭐⭐⭐

灰に投げ込まれたダニのように見捨てられる

To be left like a tick thrown in the ashes

үнэн хүчтэй, олон ачтай⭐⭐⭐

真実は強く、多くは助けになる

Truth is powerful, Many are helpful

үрт хүн үрээрээ зүйрлэ, биет хүн биеэрээ зүйрлэ⭐⭐

子を持つ者は子を思いやり、健康な者は病人を思いやれ

I have children and I need to think about other children, I have a healthy body and I need to think about old or sick people

≈ 情けは人の為ならず ≈ One good turn deserves another.

үүл хуралдвал хур, хүн хуралдвал хүч⭐⭐

雲が集まれば雨、人が集まれば力

If clouds gather, rain; If people gather, strength

≈ 三人寄れば文殊の知恵 ≈ Two heads are better than one.

өдрийн зоогонд зочин олон, өнчин хүнд ноён олон⭐⭐⭐

昼食には客が多く、孤児には主人が多い

At lunch many visit, For the orphan many masters

өдөр унасан, махыг авдаггүй⭐⭐⭐

昼に落ちた肉は拾わない

Do not pick up meat that fell on the ground during the day

өнчинг тэжээвэл хүн болно, өргүүлдгийг тэжээвэл мал болно⭐⭐

孤児を養えば人になり、痩せた家畜を養えば立派な家畜になる

If you nourish an orphan he will become a person; If you feed a gaunt animal it will become an adult animal

≈ 情けは人の為ならず ≈ One good turn deserves another.

өргөхийг чи өргө, аахилахыг би аахилъя⭐⭐⭐

持ち上げるのはお前、息を切らすのは俺

The thing to be picked up, you pick up; I will puff for you

өрөвдөхөд, өр өшиглөх⭐⭐⭐

情けをかければ仇で返される

When compassion was given, Kicked in the guts

≈ 恩を仇で返す

өөрийн тусыг урьд нь өг, нөхрийн тусыг сүүлд нь ав⭐⭐

まず自分から助け、後で友の助けを受けよ

Give your help first, Take friend's help later

≈ 情けは人の為ならず ≈ One good turn deserves another.