ことわざ
世相・限界
全 139 件
аалзны мөрөөр арав хонох, хорхойн мөрөөр хорь хонох
クモの跡を追って十日泊まり、虫の跡を追って二十日泊まる。
Staying ten days on a spider's trail
авгай авсан хүн жилдээ бардам, азарга унасан хүн өдөртөө бардам
妻を娶った者は一年誇らしく、種馬に乗った者は一日誇らしい。
A man who took a wife is proud for a year
адуу зуу хүрэхээр унах морь олдохгүй, хонь мянга хүрэхээр алж идэх хонь олдохгүй
馬が百頭になれば乗る馬が見つからず、羊が千頭になれば食べる羊が見つからない。
When horses reach a hundred
аз жаргалд төгсгөл байдаггүй, аж амьдралд дуусгал байдаггүй
幸福には終わりがなく、生活（人生）には絶えることがない。
There is no end to happiness
аз хүү байвал ёоз хүүгээр цохино
運の良い者は最悪の手でも勝つ
If a person is lucky, he will even win with yoz
алтаар солихгүй цаг эрдэнэ, ахиад олдохгүй нас эрдэнэ
時は宝、金では買えない；命は宝、二度と得られない
Time is precious, you cannot exchange it for gold; Age is precious, you cannot find it again
алтан нар унтрахгүй, ард олон дуусахгүй
黄金の太陽は消えず、民衆は絶えない
The golden sun does not go out; the people do not come to an end
амьд явбал алтан аяганаас (ус) ууна
生きていれば黄金の杯から水を飲める日が来る
Stay alive and one day you will drink (water) from a golden cup
Амьд явбал алтан аяганаас ус уунa
生きてさえいれば、いつか金の杯で水を飲む日も来る。
If you keep on living, you will one day drink water from a golden cup.
амьд явбал алтан аяганаас ус ууна
生きていれば黄金の杯から水を飲める
If you are alive, you will drink water from golden cup
амьдийн зол үхэсний хохь
生きている者の幸運、死んだ者の損
Fortune for the living, loss for the dead
амьдын зол, үхсэний гарз (хохь)
生きている者の幸運、死んだ者の不運
The luck of the living, The misfortune of the dead
баатар хүн нэг суманд, баян хүн нэг зуданд
英雄は一発の弾で、金持ちは一度の吹雪で
A hero is killed by one bullet, A rich person is ruined by one severe winter storm
баян хүн луувангаа иднэ үү, лаагаа иднэ үү хамаагүй
金持ちが大根を食おうがろうそくを食おうが構われない
Whether the rich man eats his carrot or his candle, it matters to no one
баян хүн ноён, ноён хүн баян
金持ちは殿様、殿様は金持ち
A rich man is a lord; a lord is rich
баян хүн нэг шуурганд (зуданд), баатар хүн нэг суманд
金持ちは一度の嵐で、英雄は一発の弾で
A rich person by one (severe) storm, A hero by one bullet
баян хүний эет хүн нь олон, бадарч хүний аяга шаазан нь олон
金持ちの周りには愛想の良い人が多く、旅の僧侶の周りには食器が多い
The rich man has many friendly faces about him, the mendicant many bowls
будаа буруу харах хооронд шингэнэ
振り向く間に米は消化される
Rice can digest as soon as we look back
бурхан болох санаанаас, баян болох заяанаас
神仏になろうとする志より、金持ちになろうとする宿命
Becoming a Buddha comes from intention, becoming rich comes from destiny
бүүрэгт бүлсэн, эмээлд элсэн. (эмээлд элэгдсэн, бүүрэгт бүдэрсэн)
鞍橋に擦れ、鞍に磨り減る
Chafed at the saddle-bow, worn against the saddle
гаднын гай, дотрын тотгор
外からの災い、内からの障り
External trouble, Internal hindrance
газар үндсээр баян, тэнгэр одоор баян, далай усаар баян
大地は根で豊か、空は星で豊か、海は水で豊か
The earth is rich with roots, Sky is rich with stars, Ocean is rich with water
газарт хэлье газар хатуу, тэнгэрт хэлье тэнгэр хол
大地に訴えようにも地は硬く、天に訴えようにも天は遠い
I would tell the earth, but earth is hard; I would tell heaven, but heaven is far
гай гаслан, ганцаараа ирдэггүй
災いと不幸は、一人ではやって来ない
Misfortune and grief do not come alone