思慮・備え

сааль хураахаар, сав хураа

乳を搾る前に容器を用意せよ

Get a container before you milk the cow

сайжрахыг хүсвэл залуудаа эрдэм сур, сааль хүлээвэл өвөлдөө малаа (үнээ) тэжээ

よくしたいと望むなら若いうちに学問を修め、乳しぼりを期待するなら冬の間に家畜（雌牛）を飼い養え

If you wish to better yourself, learn while young; if you expect milk, feed your stock through winter

сайныг олоход бэрх, муугаас хагацахад бэрх

FLAG

It is difficult to find good, It is difficult to get rid of bad

сайхан явах гээд, алцан явах

FLAG

Tries to walk well, Walks wobbly

саруул тал боловч, шаврыг нь мэд

FLAG

It has mud even if it is a wide steppe

Сархад савнаасаа бусдыг дийлдэг

酒は自分の器よりも他を打ち負かす。

Alcohol overpowers others more than it does its own vessel.

сүү горьдсон муур шиг, сүүл долоосон чоно шиг

捕らぬ狸の皮算用

Like a cat who hoped for milk, Like a wolf who licked his tail

сүүнд халсан хүн, тараг үлээх

羹に懲りて膾を吹く

The man warmed by milk blows yogurt

тавь хүрсэн хойно хэдийхэн явах вэ? тахиа дуугарсан хойно хэдийхэн унтах вэ?

光陰矢の如し

Once you reach fifty how long will you live? Once the rooster crows how long will you sleep?

Танихгүй бурхнаас таньдаг чөтгөр

見知らぬ仏よりも見知った鬼。

A familiar devil rather than an unfamiliar Buddha.

туулайн хэрээр нумаа тат, тугалын хэрээр зэлээ тат

ウサギの大きさに応じて弓を引き、子牛の数に応じて繋ぎ縄を張る

Pull back a bowstring according to the size of the rabbit, Set a tethering line according to the number of calves

тэвнийн чинээ нүхээр, тэмээн чинээ салхи орох

針の穴ほどの隙間からラクダほどの風が入る

Through the hole as small as a needle, Wind as big as a camel will blow

тэвчээр бүхнийг ялна

忍耐はすべてに勝つ

Patience conquers all

тэгье гэхийг тэнхээ мэднэ, тэднийхээр очихыг унаа мэднэ

はいと言えるかは体力次第、そこへ行けるかは乗り物次第

Saying yes depends on my strength, Going to their place depends on my ride

тэмээ туйлаад, тэнгэрт хүрэхгүй

ラクダが跳ねても天には届かない

Camel bucking cannot reach the sky

тэнхлүүн явахад тэмээгээр тусалснаас, тэвдэж явахад тэвнээр тусал

余裕のある時にラクダで助けるより、困っている時に針で助けよ

It is better to help with a needle when there is need than to help with a camel in times of abundance

түрийний бөөс, толгойд гарах

脛のシラミは頭に上る

Lice on the lower leg will go to the head

түүний санаагүйд салбаруулан, түүний бодоогүйд бутруулна

相手が思いもよらないところで混乱させ、相手が考えてもいないところで粉々にしてやる

Split him where he does not expect it, shatter him where he has not thought

төрөөгүй хүүхдэд, төмөр өлгий бэлтгэх

生まれていない子に鉄のゆりかごを準備する

For an unborn child, Prepare an iron blanket

уйлах хүүхдийн хошного, урд өдрөөсөө умалзах

明日泣く子のお尻は前日からすぼむ

The anus of a child who will cry tomorrow is pouting today

урьтаж бардахаар, хожим нь бард

最初から威張るよりは、後になってから威張れ

Rather than swagger at the start, swagger at the end

ус зөөлөн ч чулууг идэх, улс тайван ч хааныг халах

水は柔らかくても石を削り、国は平和でも王を追放する

Although water is soft, it eats stone; Although country is peaceful, it dismisses the king

уул үзээгүй хормой шуух, ус үзээгүй гутал тайлах

山を見ずに裾をまくり、川を見ずに靴を脱ぐ

Hold up your deel without seeing the mountain, Take off your boots without seeing the river

уулын бугыг үзээд, унасан бухаа хаях

山の鹿を見て乗っていた牛を捨てる

Leave your bull when you see a mountain deer