すべてのことわざ

эр нэг энддэг, эрэг нэг нурдаг⭐⭐⭐

男は一度過ち、岸は一度崩れる

The man makes a mistake once, The river bank erodes once

≈ 飛んで火に入る夏の虫

эр олзонд, эрвээхэй дөлөнд⭐⭐

男は獲物に、蛾は炎に

The man to loot, The moth to flame

эр хүн долоо дордож, найм сэхнэ⭐⭐⭐

男は七度倒れ、八度起きる

A man falls seven times and rises eight times

≈ Fall seven times, rise eight.

эр хүн зоригтой бол, чоно чацга алдана⭐⭐⭐

男が勇敢なら、狼は糞を漏らす

If a man is brave, A wolf will poop

эр хүн санасандаа, үрээ морь харайсандаа⭐⭐⭐

男は思うところへ、若馬は跳ねたいところへ

A man does what he wants to do, A young horse jumps where it wants

≈ 一石二鳥

эр хүн туг ч барина, тугал ч хариулна⭐⭐⭐

男は旗も持ち、仔牛も追う

A man will hold a flag, Also he will herd a calf

эр хүн эрвэлзэнэ, эмээлт морь дэрвэлзэнэ⭐⭐⭐

男は素早く、鞍を付けた馬は速い

A man is swift, A saddled horse is fast-paced

эр хүнд итгэхээр, эрхий хуруундаа итгэ⭐⭐⭐

男を信じるより、自分の親指を信じよ

Instead of trusting a man, Trust your thumb

эр хүний дотор, эмээлтэй хазаартай морь багтана⭐⭐⭐

男の心には、鞍と轡をつけた馬が入る

Inside of a man, A horse with a saddle will fit

эр хүний жаргал, эзгүй хээр⭐⭐⭐

男の幸せは、人のいない草原に

A man's happiness is in the countryside

≈ 夫婦喧嘩は犬も食わぬ

эр хүний замын хүзүү урт⭐⭐⭐

男の道の首は長い

A man's way is a long road

эр эмийн дундуур, илжиг бүү жороол⭐⭐⭐

夫婦の間を、ロバは歩くな

A donkey should not amble between a man and his wife

эр өсөж, эсгий сунана⭐⭐⭐

男は成長し、フェルトは伸びる

A man grows up, Felt stretches

≈ 七転び八起き

эргүүлж мөлжихөд хүзүү сайхан, эргээд уулзахад эгч сайхан⭐⭐⭐

首はまた齧るのが良く、姉はまた会うのが良い

The neck is nice to nibble again, The older sister is nice to meet again

≈ 油断大敵 ≈ Carelessness is the enemy.

эрдмийг гүн гэж бүү цөхөр, эндэгдлийг бага гэж бүү омтгойл⭐⭐

学問が深いからと諦めるな、失敗が少ないからと油断するな

Do not give up because learning is deep, Do not be careless because failing is little

эрдмийг хичээлээр сурдаг, эрлийг сургаар олдог⭐⭐⭐

学問は勉強から、発見は探究から

Knowledge comes from learning, Discovery comes from inquiring

≈ 始めが肝心

эрдмийг эхнээс нь, эвийг эртнээс нь⭐⭐

学問は最初から、和は早くから

Try hard to learn from the beginning of learning, Try hard to keep unity from the start

≈ 学問に終わりなし

эрдэм билиг эрхэм баян, үр хүүхэд удаах баян адуу мал адаг баян⭐⭐

学問と知恵は最高の富、子供は次なる富、家畜は最低の富。

Wisdom is the supreme wealth

≈ 知識は一生の宝 ≈ children the next, livestock the last.,Knowledge is the best treasure.

эрдэмд оройгүй, үрд ганцгүй, олзонд багагүй⭐⭐

学問に終わりはなく、子は一人でも十分、拾い物に小さいものはない

There is no end of learning, One child can be enough, No find is too little

эрдэмт хүн улсын чимэг, эвтэй хүн олны тэргүүн⭐⭐

学のある人は国の飾り、和やかな人は皆の長

A knowledgeable man is a national jewel, A kind man is the foremost of others

эрдэмтэй хүн далай, эрдэмгүй хүн балай⭐⭐⭐

学ある人は海、学なき人は愚か

The knowledgeable person is an ocean, The unknowledgeable person is stupid

≈ 能ある鷹は爪を隠す

эрдэмтэй хүн даруу, их мөрөн дөлгөөн⭐⭐⭐

学ある人は謙虚、大河は穏やか

The knowledgeable person is humble, The large river is calm

эрдэнэ ховор боловч олж болдог, эрдэм гүн боловч сурч болдог⭐⭐

宝は稀でも見つかり、学問は深くても学べる

Although treasure is scarce, it can be found; Although knowledge is deep, it can be attained

эрийг бүү бас, далайг бүү янд⭐⭐⭐

男を侮るな、海を測るな

Do not underrate a man, Do not measure the ocean

≈ 歳月人を待たず

эрийг нас дарж, уулыг цас дарна⭐⭐⭐

男は歳に押され、山は雪に覆われる

The man gets old, The mountain gets snow

эрийн түшиг, гэрийн чимэг⭐⭐

男の支え、家の飾り

A man's support, A home's decoration

≈ 早起きは三文の徳

эрт босвол нэгийг үзэх, орой унтвал нэгийг сонсоно⭐⭐⭐

早起きすれば何か見え、遅寝すれば何か聞こえる

If you get up early you will see something new, If you go to bed late you will hear something new

≈ 苦労は買ってでもせよ ≈ Experience is the best teacher.

эрт босвол оройдоо тустай, идэртээ сурвал өтлөхөд тустай⭐⭐

早起きは夕方に役立ち、若い時の学びは老後に役立つ

If you get up early it is helpful for evening, If you learn while young it is helpful for old age

≈ 早起きは三文の徳

эртэч хүү эцэгтээ тустай, эрт босох өдөртөө тустай⭐⭐

早起きの息子は父に役立ち、早起きはその日に役立つ

Early rising son helps his father, Getting up early helps that day

≈ 健全なる精神は健全なる身体に宿る

эрхийг сурахаар бэрхийг сур⭐⭐⭐

甘やかされるより、困難を学べ

Learn difficult things rather than being undisciplined

≈ 知恵は力なり

эрхмийн дээд эрдэм⭐⭐⭐

最も尊いものは学問

Intelligence is a magnificent thing

≈ 学問は身を助く

эрхэм баян эрдэм, дунд баян өнөр, адаг баян адуу мал⭐⭐⭐

最上の富は学問、中の富は子孫、下の富は家畜

Highest treasure is knowledge, Middle treasure is multitudes, Lowest treasure is horses and livestock

≈ 藁にもすがる思い

эрэхийн үед элээний сүүл мянган лан⭐⭐

探している時はカラスの尾も千両

When you find a crow's tail, It is worth a thousand lan

эрүүл биед, саруул ухаан⭐⭐⭐

健全な身体に、明晰な頭脳

In a healthy body, An alert mind

≈ 可愛い子には旅をさせよ ≈ A healthy mind in a healthy body.

эсгий гэр холдож, энгэр гэр ойртох⭐⭐

フェルトのゲルは遠ざかり、斜面のゲルが近づく（死が近い）

The felt ger moves away, The slope ger comes closer

эсгий хийх газар нохой хэрэггүй⭐⭐⭐

フェルトを作る場所に犬は要らない

The place where felt is made does not need a dog

≈ 蛙の子は蛙

эх нь хээр алаг бол, хүү нь шийр алаг⭐⭐⭐

母馬がまだらなら、仔馬もまだら

If the mare is dappled, Then the foal is dappled

≈ 母は強し

эх хүн үрээ харж байхдаа, гол нь тасардаггүй⭐⭐

母は子を見ている間、死ぬ気にならない

A mother looking after her own child never wants to die

эхийг нь эцээж, тугалыг нь тураахгүй⭐⭐⭐

母牛を疲れさせなければ、仔牛は痩せない

Do not wear out the cow, The calves will not be thin

≈ 親の心子知らず

эхийн санаа үрд, үрийн санаа ууланд⭐⭐⭐

母の思いは子に、子の思いは山に

A mother's thoughts are on her child, A child's thoughts are on the mountain

≈ 類は友を呼ぶ ≈ Birds of a feather flock together.