すべてのことわざ

нохой боловч сүүлтэй нь сайхан, ноён боловч ёстой нь сайхан

犬でも尻尾があるのは良い、領主でも礼儀があるのは良い

It is nice if a dog has a tail, It is nice if a lord follows the customs

нохой сүүлээ, сүүл хонгорцгоо

犬は尻尾に語り、尻尾は臀部の毛に語る

A dog tells its tail, A tail tells the fur on its rump

Нохой хамартаа хүрэхээр усч

犬は鼻先まで水が来ると泳ぎ出す。

The dog starts swimming when the water reaches its nose.

нохой хамартаа хүрэхээр усч, хүн аминдаа хүрэхээр аргач

犬は水が鼻に達すると泳ぎ、人は命が危うくなると方法を見つける

A dog swims when water reaches his nose, A person finds a way out when his life is in danger

нохой цатгахгүй юм эзэндээ гарз

犬を満たさぬ物は飼い主の損

What does not fill the dog is a loss to its master

нохой шархаа долоож эдгээдэг, ноён ял идэж ханадаггүй

犬は傷を舐めて治すが、権力者は罪（賄賂）を貪って飽きることがない

A dog licks its wound and heals it, a lord devours fines and is never satisfied

нохой явган, гахай нүцгэн

犬は徒歩で行き、豚は裸で行く

A dog goes on foot, A pig goes naked

нохой, чоно нь ялгарахгүй, ном дэлгэж явах

犬と狼の区別もつかずに、本を広げて歩く

Cannot tell a dog from a wolf, yet goes about with a book spread open

нохойд төмөр хэрэггүй, номгүйд ном хэрэггүй

犬に鉄は必要なく、無学な者に本は必要ない

A dog has no use for iron, an unlettered man no use for a book

Нохойн хүзүүнд мах зүүж чонын нүхэнд хонь хадгалах

犬の首に肉を掛け、狼の穴に羊を預ける。

Hang meat around a dog's neck; keep sheep in a wolf's den.

нохойн цуглаан ясан дээр, ноёдын цуглаан яаман дээр

犬の集まりは骨のあり処、貴族の集まりは官庁の役所

Dogs gather where the bones are, lords gather where the ministry is

нохойн үхэл сэгэнд ноёний үхэл чуулганд

犬の死は屍のそば、殿様の死は会盟の席

A dog dies at the carcass; a lord dies at the assembly

нугас идвэл, нусгай болдог

脊髄を食べると鼻水が出る

If you eat the spinal cord, You will become snotty

нусаар нааж, нударгаар шаасан юм

鼻水で弄び、拳で殴ったものだ

Glued with snot and driven in with a fist

нутаг нутгийн зан өөр, нуга нугын өвс өөр

土地土地の習慣は異なり、草原草原の草は異なる

The customs of every country are different, The grass of every meadow is different

нуувч нуруу нь ил, далдлавч дал нь ил

隠しても背中は見え、覆っても肩甲骨は見える

Even if it is hidden, the back shows; Even if it is covered, the shoulder blade shows

нуур амгалан бол, нугас амгалан

湖が穏やかなら、鴨も穏やか

If a lake is peaceful, The ducks are peaceful

нуур хэдий их ч, эргээ давахгүй; нум хэдий хүчтэй ч, хөвчөө таслахгүй

湖がどんなに大きくても岸を越えない；弓がどんなに強くても弦は切れない

Even if a lake is huge, The water never overflows the shore; Even if a bow is very strong, The string never breaks

нуухыг нь авах гээд, нүдийг нь сохлох

目やにを取ろうとして目を潰す

Trying to take sleepy sand out of another's eyes, Makes someone blind

Нэг бүдэрвэл долоо бүдэрнэ

一度つまずけば、七度つまずく。

If you stumble once, you will stumble seven times.

нэг бүдэрвэл, долоо бүдрэх

一度つまずけば七度つまずく

If stumbled once, Stumble seven times

нэг дуу тэнгэрт, нөгөө дуу газарт

一つの声は天に、もう一つの声は地に

One voice is in the sky, The other voice is in the ground

нэг мод таривал энэ насны буян хоёр мод таривал хойд насны буян

一本の木を植えれば今生の功徳、二本植えれば来世の功徳

Plant one tree and it is merit in this life; plant two and it is merit in the next

нэг нохой хуцахад бусад нь дагаж хуцдаг

一匹の犬が吠えれば、他の犬も付いて吠える

When one dog barks, the rest bark after it